Wyrok KIO 2648/26

Treść orzeczenia

Sygn. akt: KIO 2648/26

WYROK

Warszawa, 8 lipca 2026 r. Krajowa Izba Odwoławcza – w składzie:

Przewodniczący: Michał Rozbiewski Protokolantka: Wiktoria Ceyrowska po rozpoznaniu na rozprawie 3 lipca 2026 r. odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej 1 czerwca 2026 r. przez wykonawcę Heatco sp. z o.o. w Katowicach w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego OPEC Grudziądz sp. z o.o. w Grudziądzu

orzeka:

1. Uwzględnia odwołanie w zakresie zarzutów odwołania o numerach 4-6 i 9 oraz częściowo w zakresie zarzutów odwołania o numerach 2 i 3, tj. w części tych zarzutów odnoszących się do niejednoznacznego sposobu weryfikacji parametrów technicznych systemu rur preizolowanych oraz niejednoznacznej definicji pojęcia „riser/rizer” bez opisania funkcji tego elementu instalacji i nakazuje zamawiającemu zmianę treści dokumentów zamówienia poprzez:

1.1. określenie sposobu weryfikacji parametrów technicznych systemu rur preizolowanych;

1.2. określenie wymagań funkcjonalnych w odniesieniu do „risera/rizera” jako elementu instalacji;

1.3. określenie sposobu weryfikacji wartości rezystancji izolacji;

1.4. określenie pojęcia „systemu alarmu Vector” oraz wskazanie funkcjonalności układu nadzoru stanów awaryjnych sieci preizolowanej, wymogów związanych z kompatybilnością z istniejącą infrastrukturą, a także sposobu weryfikacji parametrów technicznych;

1.5. określenie wymagań dotyczących zapewnienia jednolitego systemu rurociągów i armatury oraz sposobu i terminu weryfikacji ich spełnienia;

1.6. określenie wymagań funkcjonalnych dla „coverów prefabrykowanych” wraz z usunięciem wskazania na konieczność ich wyprodukowania przez firmę Logstor albo usunięcie tego pojęcia z dokumentów zamówienia.

2. Oddala odwołanie w pozostałym zakresie.

3. Kosztami postępowania obciąża zamawiającego w części 2/3 oraz odwołującego w części 1/3 , i:

3.1. Zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 20 000 zł (dwadzieścia tysięcy złotych) uiszczoną przez odwołującego tytułem wpisu od odwołania,

3.2. Znosi wzajemnie pomiędzy stronami koszty wynagrodzenia pełnomocników,

3.3. Zasądza od zamawiającego OPEC Grudziądz sp. z o.o. w Grudziądzu na rzecz odwołującego Heatco sp. z o.o. w Katowicach kwotę 13 333 zł 33 gr (trzynaście tysięcy trzysta trzydzieści trzy złote i trzydzieści trzy grosze) stanowiącą różnicę pomiędzy kosztami postępowania odwoławczego poniesionymi dotychczas przez odwołującego a kosztami postępowania, za jakie odpowiadał w świetle jego wyniku.

Na orzeczenie – w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia – przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Zamówień Publicznych .

Przewodniczący: ….………………….........................

Sygn. akt: KIO 2648/26

Uzasadnienie

OPEC Grudziądz sp. z o.o. w Grudziądzu („Zamawiający”) , w imieniu i na rzecz którego działa Grudziądzki Park Przemysłowy sp. z o.o. w Grudziądzu , prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego na podstawie przepisów ustawy z 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 793), zwanej dalej: „Pzp”, którego przedmiotem jest „Budowa farmy kolektorów słonecznych ze zintegrowanym magazynem ciepła w Elektrociepłowni Łąkowa w Grudziądzu”, numer referencyjny: PN/12/26, zwane dalej „Postępowaniem”.

Postępowanie prowadzone jest w trybie przetargu nieograniczonego. Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane 22 maja 2026 r. w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej pod numerem 351871-2026 (OJ S 98/2026). Szacunkowa wartość zamówienia przekracza kwotę wskazaną w aktach wykonawczych wydanych na podstawie art. 3 ust. 3 Pzp dla zamówień klasycznych na roboty budowlane.

1 czerwca 2026 r. wykonawca Heatco sp. z o.o. w Katowicach (zwany także „Odwołującym”) wniósł odwołanie do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej dotyczące Postępowania.

Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie:

1) art. 112 ust. 1 Pzp poprzez określenie ukrytego warunku zdolności technicznej wykonawcy, przeniesionego do opisu przedmiotu zamówienia („OPZ”) i weryfikowanego na etapie realizacji umowy w stosunku do podmiotu, niebędącego wykonawcą;

2) art. 99 ust. 1 Pzp poprzez opisanie przedmiotu zamówienia w sposób niejednoznaczny, niewyczerpujący, który nie uwzględnia wymagań i okoliczności mogących mieć wpływ na sporządzenie oferty i jednocześnie uniemożliwia przygotowanie rzetelnej oferty;

3) art. 99 ust. 4 Pzp poprzez opis, który narusza zasadę uczciwej konkurencji i wskazuje konkretnego producenta, tj. firmę Logstor.

Odwołujący upatrywał naruszenia tych przepisów poprzez przygotowanie opisu przedmiotu zamówienia niezgodnego z przepisami Pzp polegającego na: - wprowadzeniu wymogu potwierdzenia doświadczenia technicznego w dostawie i produkcji systemów preizolowanych w wykonaniu solarnym w ramach opisu przedmiotu zamówienia w stosunku do podmiotu niebędącego wykonawcą; - niejednoznacznym i uznaniowym opisie solarnego systemu preizolowanego; - posługiwaniu się w programie funkcjonalno-użytkowym („PFU”) niezdefiniowanym pojęciem „rizer/riser”; - arbitralnym i nieweryfikowalnym wymogiem minimalnej rezystancji izolacji 200 MΩ/km; - posługiwaniu się niejednoznacznymi wymaganiami dotyczącymi systemu alarmowego; - posługiwaniu się niejednoznacznymi wymaganiami „jednolitego systemu”; - narzuceniu sposobu produkcji, pakowania i dozowania komponentów pianki pur zamiast opisaniu parametrów gotowego wyrobu; - narzuceniu konkretnej technologii montażu złączy i cech urządzeń montażowych; - niegodnym z art. 99 ust. 4-6 Pzp wskazaniu rozwiązania pochodzącego od konkretnego producenta, tj. firmy Logstor bez uzasadnienia oraz braku opisania kryteriów oceny równoważności w tym zakresie.

Odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania oraz nakazanie Zamawiającemu dokonania w Postępowaniu zmiany treści specyfikacji warunków zamówienia („SWZ”) w zakresie wynikającym z PFU poprzez:

1) wykreślenie wymogu potwierdzenia doświadczenia technicznego producenta rurociągów preizolowanych pracujących w warunkach instalacji solarnych w dostawie i produkcji systemów preizolowanych w wykonaniu solarnym, które nie dotyczy wykonawcy i jest wymagane w trakcie realizacji umowy

2) jednoznaczne określenie: a. wymaganych parametrów pracy systemu rur preizolowanych przy temperaturze 160°C (PFU) albo 150°C (numer projektu: OGR-001-1001, np., pkt 7.2.3.), tj. wskazanie jednej granicznej temperatury oraz czy jest to temperatura ciągła, okresowa, stagnacji, awaryjna, chwilową; b. parametrów pracy systemu rur preizolowanych tj. określenie wymogu 15 000 cykli poprzez wskazanie: definicji cyklu, temperatury początkowej, temperatury końcowej, szybkości zmian temperatur, ciśnienia podczas cyklu, kryteriów pozytywnego wyniku; c. sposobu weryfikacji parametrów technicznych systemu rur preizolowanych wymaganych przez Zamawiającego tj. odporności systemu rur preizolowanych na temperaturę 160°C albo 150°C oraz 15 000 cykli poprzez określenie normy badawczej, procedury badawczej tych parametrów lub wskazania rodzaju raportów z badań wymaganych na potwierdzenie spełnienia powyższych parametrów technicznych;

3) wprowadzenie definicji pojęcia „rizer/riser” oraz określenia parametrów technicznych tego rozwiązania technicznego, jego wymagań funkcjonalnych albo usunięcia tego pojęcia z PFU i zastąpienia go jednoznacznym opisem technicznym;

4) wykreślenie wymogu minimalnej rezystancji izolacji 200 MΩ/km oraz zastąpienie go wymogiem minimalnej rezystancji izolacji 20 MΩ zgodnym z praktyką odbiorową systemów alarmowych sieci preizolowanych, albo wskazania normy, dokumentu technicznego oraz metodyki pomiarowej uzasadniającej wymaganie 200 MΩ/km;

5) określenie czym jest system alarmu Vector, jakie elementy systemu preizolowanego mają z nim współpracować, jakie funkcjonalności mają zostać zapewnione, jakie są wymagane parametry techniczne współpracy, jakie dokumenty mają potwierdzać kompatybilność, według jakich kryteriów Zamawiający będzie oceniał zgodność oferowanego rozwiązania; alternatywnie - usunięcie wymogu współpracy z systemem Vector i zastąpienie go opisem funkcjonalnym.

6) jednoznaczne określenie parametrów technicznych systemu solarnego, metod weryfikacji wymagań wskazanych w punkcie 3.2.1.1, sposobu potwierdzenia zgodności oferowanego systemu z wymaganiami PFU na etapie realizacji umowy i na którym etapie jej wykonania;

7) wskazanie parametrów technicznych gotowego złącza oraz gotowej pianki PUR, takich jak gęstość, wytrzymałość mechaniczna, zawartość komórek zamkniętych, przyczepność do rury stalowej i płaszcza, współczynnik przewodzenia ciepła, wyniki badań typu;

8) wykreślanie wymogów PFU technologii wykonania robót oraz konkretnych cech urządzeń używanych podczas montażu: automatycznej kalibracji urządzenia, automatycznego pneumatycznego docisku, rejestracji parametrów procesu, rejestracji położenia GPS każdego złącza;

9) zdefiniowanie rozwiązania pod nazwą „covery prefabrykowane”, użytego w dokumentacji OGR-001-1001.O.001 na str. 37 i usunięcie wskazania firmy Logstor.

Odwołujący wskazał, że może ponieść szkodę polegającą na pozbawieniu go korzyści finansowych wynikających z możliwości uzyskania przez niego przedmiotowego zamówienia i w konsekwencji braku możliwości zawarcia umowy na realizację tego zamówienia, gdyż ze względu na wadliwie sporządzoną treść SWZ nie może prawidłowo wycenić i złożyć rzetelnie przygotowanej oferty oraz nie może obecnie złożyć oferty lub konkurować z innymi wykonawcami na zasadach rynkowych, co może doprowadzić do tego, że nie uzyska zamówienia.

W uzasadnieniu odwołania została przedstawiona argumentacja dla podniesionych zarzutów. Żaden podmiot nie zgłosił przystąpienia do udziału w postępowaniu odwoławczym.

16 czerwca 2026 r. Zamawiający wniósł odpowiedź na odwołanie, w treści której wniósł o oddalenie odwołania w całości.

3 lipca 2026 r. Odwołujący złożył pismo procesowe wraz z wnioskami dowodowymi. Przedstawił dodatkową argumentację za uwzględnieniem odwołania.

Na podstawie dokumentacji przedmiotowego postępowania, złożonych dowodów oraz biorąc pod uwagę stanowiska stron, Izba ustaliła i zważyła, co następuje:

Izba stwierdziła, że nie została wypełniona żadna z przesłanek skutkujących odrzuceniem odwołania na podstawie art. 528 Pzp i skierowała odwołanie na rozprawę.

Izba uznała, że Odwołujący posiadał interes w uzyskaniu zamówienia oraz mógł ponieść szkodę w wyniku naruszenia przez Zamawiającego przepisów ustawy, czym wypełnił materialnoprawne przesłanki dopuszczalności odwołania, o których mowa w art. 505 ust. 1 Pzp.

Stosownie do art. 7 pkt 30 Pzp przez wykonawcę należy rozumieć osobę fizyczną, osobę prawną albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, która oferuje na rynku wykonanie robót budowlanych lub obiektu budowlanego, dostawę produktów lub świadczenie usług lub ubiega się o udzielenie zamówienia, złożyła ofertę lub zawarła umowę w sprawie zamówienia publicznego.

W doktrynie wskazuje się, że definicja wykonawcy ma charakter dynamiczny, co ma szczególne znaczenie w toku prowadzonego postępowania o udzielenie zamówienia. Na przykład podmiot, który pobrał specyfikację warunków zamówienia, a nie złożył oferty, traci przymiot wykonawcy (M. Stachowiak [w:] W. Dzierżanowski i in., Prawo zamówień publicznych. Komentarz, Warszawa 2021, art. 7).

Izba nie podzieliła argumentacji Zamawiającego przedstawionej na rozprawie, że brak udziału Odwołującego w wizji lokalnej prowadzi do utraty przezeń statusu wykonawcy. W niniejszej sprawie nie doszło do upływu terminu składania ofert w Postępowaniu, a zatem nie można wykluczyć złożenia oferty przez Odwołującego. Zamawiający zaś dokonał zmiany treści dokumentów zamówienia po ich opublikowaniu. Nie jest przy tym pewne, że Zamawiający chociażby nie zaproponuje dodatkowego terminu wizji lokalnej albo w ogóle nie zrezygnuje z obowiązku wzięcia udziału w wizji lokalnej przez wykonawców. Dodatkowo Zamawiający alternatywnie wobec uczestnictwa w wizji lokalnej dopuścił możliwość sprawdzenia dokumentów niezbędnych do realizacji zamówienia dostępnych na miejscu u Zamawiającego.

Oznacza to, że ani w chwili wniesienia odwołania, ani na moment orzekania Odwołujący nie był pozbawiony statusu wykonawcy w Postępowaniu.

Izba zaliczyła w poczet materiału dowodowego dokumentację Postępowania przekazaną przez Zamawiającego do akt sprawy 16 czerwca 2026 r., zapisaną w postaci elektronicznej na nośniku danych (płyta), uzupełnioną 3 lipca 2026 r. za pośrednictwem poczty elektronicznej, w tym w szczególności specyfikację warunków zamówienia wraz z załącznikami.

Zgodnie z art. 535 ust. 1 Pzp dowody na poparcie swoich twierdzeń lub odparcie twierdzeń strony przeciwnej strony i uczestnicy postępowania odwoławczego przedstawiają wraz z odwołaniem, odpowiedzią na odwołanie, przystąpieniem do postępowania odwoławczego lub wraz z innym pismem wniesionym najpóźniej w dniu poprzedzającym dzień, w którym wyznaczono termin rozprawy lub posiedzenia, o którym mowa w art. 545 ust. 1, pod rygorem utraty prawa powoływania dowodów w toku postępowania odwoławczego. Przepis art. 509 ust. 2 stosuje się, z tym że termin upływa przed otwarciem rozprawy.

Stosownie do art. 535 ust. 2 Pzp w przypadku gdy wcześniejsze pozyskanie dowodów na poparcie swoich twierdzeń lub odparcie twierdzeń strony przeciwnej nie było możliwe lub konieczność ich powołania wynikła w toku postępowania odwoławczego, strony i uczestnicy postępowania odwoławczego mogą przedstawiać te dowody do zamknięcia rozprawy. Do przedstawiania dowodów podczas zdalnej rozprawy lub zdalnego posiedzenia przepis art. 508 ust. 4 zdanie drugie stosuje się odpowiednio.

Art. 541 Pzp stanowi, że Izba odmawia przeprowadzenia wnioskowanych dowodów, jeżeli fakty będące ich przedmiotem zostały już stwierdzone innymi dowodami lub gdy zostały powołane jedynie dla zwłoki, a także jeżeli strona lub uczestnik postępowania odwoławczego utracili prawo powoływania dowodów w toku postępowania.

Izba odmówiła przeprowadzenia dowodów z dokumentów przedłożonych przez Odwołującego wraz z pismem z 3 lipca 2026 r. Pismo to zostało złożone w dniu posiedzenia z udziałem stron, a zatem dowody przedłożono z naruszeniem terminu, o którym mowa w art. 535 ust. 1 Pzp.

Nadto Odwołujący nie wykazał, że wcześniejsze pozyskanie dowodów nie było możliwe ani że konieczność ich powołania wynikła w toku postępowania odwoławczego. Przeciwnie, od dnia wniesienia przez Zamawiającego odpowiedzi na odwołanie do dnia przedstawienia dowodów przez Odwołującego minęło 17 dni. Zamawiający nie przedstawił żadnych dowodów, zaś jego stanowisko pozostawało konsekwentne ( vide wniosek Zamawiającego o oddalenie odwołania w całości). Odwołujący winien był przedstawić dowody wraz z odwołaniem, zaś próba ich powołania w dniu posiedzenia z udziałem stron była oczywiście spóźniona.

W konsekwencji na podstawie art. 535 ust. 1 w zw. z art. 541 Pzp Izba uznała, że Odwołujący utracił prawo do powoływania dowodów w toku postępowania i odmówiła ich przeprowadzenia.

Izba ustaliła następujący stan faktyczny:

W treści specyfikacji warunków zamówienia („SWZ”) przewidziano m.in. następujące postanowienia:

„(…) Rozdział I – postanowienia ogólne (…) III. - Słownik pojęć Na potrzeby niniejszego postępowania przyjmuje się następujące definicje:

(…) 3. SWZ – Specyfikacja Warunków Zamówienia wraz z załącznikami oraz wszelkimi wyjaśnieniami i zmianami jej treści.

(…) 8. Dokumentacja projektowa – komplet dokumentów projektowych sporządzonych przez Wykonawcę zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa budowlanego, normami oraz wymaganiami SWZ.

(…) 13. Umowa – umowa w sprawie zamówienia publicznego zawarta pomiędzy Zamawiającym a wybranym Wykonawcą, której wzór stanowi Załącznik nr 4 do SWZ.

(…) Wszelkie pojęcia użyte w niniejszej SWZ należy rozumieć zgodnie z definicjami zawartymi w dokumentach zamówienia. W przypadku braku definicji danego pojęcia w dokumentach zamówienia, należy je interpretować zgodnie z przepisami obowiązującego prawa, w szczególności Pzp, ustawy – Prawo budowlane oraz właściwych aktów wykonawczych.

(…) Rozdział IV – opis przedmiotu zamówienia I. Przedmiot zamówienia (…) 2. Zamówienie realizowane będzie w formule <<zaprojektuj i wybuduj>>.

3. Szczegółowy zakres prac, wymagania techniczne, technologiczne, funkcjonalne oraz jakościowe dotyczące realizacji zamówienia zostały określone w Programie Funkcjonalno-Użytkowym (PFU), stanowiącym Załącznik nr 1 do Specyfikacji Warunków Zamówienia.

(…) III. Charakter zamówienia

1. Zamówienie obejmuje wykonanie dokumentacji, uzyskanie wymaganych uzgodnień, decyzji i pozwoleń, wykonanie robót budowlanych, dostawę i montaż urządzeń oraz przeprowadzenie prób, rozruchów i przekazanie instalacji do użytkowania.

2. Wykonawca zobowiązany będzie do realizacji zamówienia zgodnie z: obowiązującymi przepisami prawa, zasadami wiedzy technicznej, normami krajowymi i europejskimi, wymaganiami określonymi w PFU, Projektem Budowlanym, Branżowymi Projektami Podstawowymi oraz postanowieniami umowy.

IV. Parametry równoważności W każdym przypadku użycia w PFU, Projekcie Budowlanym, Branżowych Projektach Podstawowych norm, ocen technicznych, specyfikacji technicznych i systemów referencji technicznych, o których mowa w art. 101 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 3 ustawy Pzp Wykonawca powinien przyjąć, że odniesieniu takiemu towarzyszą wyrazy <<lub równoważne>>. W przypadku użycia w PFU, Projekcie Budowlanym, Branżowych Projektach Podstawowych odniesień do norm, europejskich ocen technicznych, aprobat, specyfikacji technicznych i systemów referencji technicznych Zamawiający dopuszcza rozwiązania równoważne opisywanym. Wykonawca analizując PFU powinien założyć, że każdemu odniesieniu użytemu w dokumentacji projektowej towarzyszy wyraz „lub równoważne".

W przypadku, gdy w PFU zostały użyte znaki towarowe, oznacza to, że są podane przykładowo i określają jedynie minimalne oczekiwane parametry jakościowe oraz wymagany standard. Wykonawca może zastosować materiały lub urządzenia równoważne, lecz o parametrach technicznych i jakościowych podobnych lub lepszych, których zastosowanie w żaden sposób nie wpłynie negatywnie na prawidłowe funkcjonowanie rozwiązań przyjętych w PFU.

Wykonawca, który zastosuje urządzenia lub materiały równoważne będzie obowiązany wykazać w trakcie realizacji zamówienia, że zastosowane przez niego urządzenia i materiały spełniają wymagania określone przez Zamawiającego. Użycie w PFU etykiety oznacza, że Zamawiający akceptuje wszystkie etykiety potwierdzające, że dane roboty budowlane, dostawy lub usługi spełniają równoważne wymagania określonej przez zamawiającego etykiety.

W przypadku gdy Wykonawca z przyczyn od niego niezależnych nie może uzyskać określonej przez Zamawiającego etykiety lub równoważnej etykiety, Zamawiający, w terminie, przez siebie wyznaczonym akceptuje inne odpowiednie przedmiotowe środki dowodowe, w szczególności dokumentację techniczną producenta, o ile dany wykonawca udowodni, że roboty budowlane, dostawy lub usługi, które mają zostać przez niego wykonane, spełniają wymagania określonej etykiety lub określone wymagania wskazane przez Zamawiającego.

(…) VI. Uzasadnienie niedokonywania podziału zamówienia na części Zamawiający, działając na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy Pzp po przeprowadzeniu analizy charakteru, zakresu oraz specyfiki przedmiotu zamówienia, podjął decyzję o niedokonywaniu podziału zamówienia na części. Przedmiot zamówienia obejmuje realizację inwestycji w formule „zaprojektuj i wybuduj”, polegającej na budowie farmy kolektorów słonecznych wraz z magazynem ciepła oraz pełną infrastrukturą towarzyszącą, przeznaczoną do współpracy z istniejącym systemem ciepłowniczym Zamawiającego. Inwestycja ma charakter kompleksowy, technologicznie i funkcjonalnie jednolity, a wszystkie jej elementy, w tym instalacja kolektorów słonecznych, układy hydrauliczne, system magazynowania ciepła, instalacje pompowe, system automatyki i sterowania oraz integracja z istniejącą elektrociepłownią tworzą jeden wzajemnie powiązany i współzależny układ technologiczny. Rozdzielenie realizacji tych elementów pomiędzy kilku wykonawców stwarzałoby istotne ryzyko braku kompatybilności rozwiązań technicznych, niespójności projektowej, rozbieżności w zakresie parametrów urządzeń oraz trudności w integracji wszystkich podsystemów w jeden sprawnie działający układ energetyczny.

Zamówienie obejmuje nie tylko wykonanie robót budowlanych i dostawę urządzeń, lecz także opracowanie dokumentacji projektowej, uzyskanie wymaganych uzgodnień i decyzji administracyjnych, przeprowadzenie prób, rozruchów oraz osiągnięcie określonych parametrów technicznych i efektywnościowych. W przypadku podziału zamówienia na części powstałoby realne ryzyko rozproszenia odpowiedzialności za efekt końcowy inwestycji, w szczególności za osiągnięcie zakładanych parametrów pracy instalacji oraz jej prawidłową współpracę z istniejącym systemem ciepłowniczym. Mogłoby to prowadzić do sporów pomiędzy wykonawcami co do przyczyn ewentualnych nieprawidłowości oraz znacząco utrudnić Zamawiającemu egzekwowanie odpowiedzialności z tytułu rękojmi i gwarancji. Zapewnienie jednego wykonawcy odpowiedzialnego za całość zamówienia pozwala na jednoznaczne przypisanie odpowiedzialności za projekt, dostawy, wykonanie oraz osiągnięcie wymaganych parametrów eksploatacyjnych.

Dodatkowo inwestycja będzie realizowana w bezpośrednim powiązaniu z funkcjonującą infrastrukturą ciepłowniczą, która ma strategiczne znaczenie dla zapewnienia ciągłości dostaw ciepła dla odbiorców końcowych. Podział zamówienia mógłby skutkować koniecznością wielokrotnej ingerencji w czynny system, wydłużeniem harmonogramu realizacji, zwiększeniem ryzyka zakłóceń w dostawie ciepła oraz istotnym skomplikowaniem koordynacji prac. Z uwagi na bezpieczeństwo energetyczne oraz konieczność zachowania ciągłości funkcjonowania systemu ciepłowniczego, Zamawiający uznaje za zasadne powierzenie realizacji całości zadania jednemu podmiotowi, który będzie zobowiązany do kompleksowego zaprojektowania i wykonania inwestycji oraz zapewnienia jej prawidłowego działania.

Zamawiający dokonał również oceny wpływu braku podziału zamówienia na dostęp do postępowania przez małe i średnie przedsiębiorstwa i stwierdził, że decyzja ta nie prowadzi do nieuzasadnionego ograniczenia konkurencji. Przedmiot zamówienia ma charakter specjalistyczny i wymaga posiadania odpowiedniego doświadczenia, potencjału technicznego oraz organizacyjnego, natomiast wykonawcy mogą ubiegać się o udzielenie zamówienia wspólnie, w szczególności w formie konsorcjum, jak również korzystać z potencjału podmiotów trzecich lub powierzać wykonanie części zamówienia podwykonawcom. Tym samym rynek wykonawców nie zostaje ograniczony, a możliwość udziału podmiotów z sektora MŚP pozostaje zachowana.

Mając na uwadze powyższe, Zamawiający uznaje, że podział zamówienia na części byłby niecelowy, mógłby prowadzić do nadmiernych trudności technicznych i organizacyjnych, zwiększenia ryzyk realizacyjnych oraz rozproszenia odpowiedzialności za prawidłowe wykonanie inwestycji, a tym samym nie leżałby w interesie Zamawiającego ani w interesie zapewnienia sprawnej i bezpiecznej realizacji przedmiotu zamówienia.

(…) Rozdział VI – informacje o warunkach udziału w Postępowaniu O udzielenie zamówienia mogą ubiegać się Wykonawcy, którzy spełniają warunki udziału w postępowaniu określone w art. 112 ust. 2 ustawy Pzp, dotyczące:

1. Zdolności do występowania w obrocie gospodarczym: Zamawiający nie określa szczegółowego warunku w tym zakresie.

2. Uprawnień do prowadzenia określonej działalności gospodarczej lub zawodowej:

Zamawiający nie określa warunku w zakresie posiadania szczególnych uprawnień do prowadzenia określonej działalności gospodarczej lub zawodowej, o ile obowiązek ich posiadania nie wynika z odrębnych przepisów prawa. W przypadku gdy realizacja zamówienia wymaga posiadania określonych uprawnień wynikających z przepisów prawa, Wykonawca zobowiązany jest do ich posiadania przez cały okres realizacji zamówienia.

3. Sytuacji ekonomicznej i finansowej:

W celu potwierdzenia zdolności ekonomicznej i finansowej zapewniającej prawidłową realizację zamówienia, Zamawiający wymaga, aby Wykonawca: a. posiadał przychody z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w każdym z ostatnich trzech lat obrotowych, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy – w tym okresie, w wysokości nie mniejszej niż: 50 000 000 zł (słownie: pięćdziesiąt milionów) rocznie, b. posiadał ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia na sumę gwarancyjną nie mniejszą niż 10 000 000,00 zł (słownie dziesięć milionów złotych), c. posiadał środki finansowe lub zdolność kredytową w wysokości nie mniejszej niż 40 000 000,00 zł (słownie: czterdzieści milionów złotych).

W przypadku Wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia, warunki w zakresie sytuacji ekonomicznej i finansowej mogą być spełniane łącznie.

4. Zdolności technicznej lub zawodowej:

W celu potwierdzenia posiadania odpowiedniej zdolności technicznej i zawodowej, Zamawiający wymaga, aby Wykonawca: a. Doświadczenie Wykonawcy: W okresie ostatnich 10 (dziesięciu) lat przed upływem terminu składania ofert, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy – w tym okresie, wykonał należycie co najmniej: i. w okresie ostatnich 10 (dziesięciu) lat przed upływem terminu składania ofert, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy, w tym okresie, zrealizował co najmniej jedno (1) zamówienie polegające na (łącznie w ramach jednego zamówienia): wykonaniu instalacji wielkopowierzchniowych kolektorów słonecznych o powierzchni minimum 4 000 (cztery tysiące) m2 wraz z wykonaniem dokumentacji projektowej wykonawczej i powykonawczej, którego zakres obejmował zaprojektowanie, dostawę, budowę i montaż oraz uruchomienie w/w instalacji; oraz ii. w okresie ostatnich 10 (dziesięciu) lat przed upływem terminu składania ofert, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy, w tym okresie, zrealizował co najmniej jedno (1) zamówienie polegające na (łącznie w ramach jednego zamówienia): wykonaniu magazynu ciepła o pojemności wodnej co najmniej 5 000 (pięć tysięcy) m3 z układem sterowania i automatyki wraz z wykonaniem dokumentacji projektowej wykonawczej i powykonawczej, którego zakres obejmował zaprojektowanie, dostawę, budowę i montaż oraz uruchomienie i wykonanie w/w magazynu ciepła. b. Dysponowanie osobami zdolnymi do wykonania zamówienia: Zamawiający wymaga, aby Wykonawca dysponował osobami posiadającymi odpowiednie kwalifikacje zawodowe, doświadczenie oraz uprawnienia budowlane, w szczególności: i. Kierownik budowy – posiadający:  uprawnienia budowlane do kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń w specjalności konstrukcyjno – budowlanej oraz  doświadczenie polegające na pełnieniu funkcji (w rozumieniu ustawy Prawo budowlane) na stanowisku kierownika budowy lub kierownika robót w ww. specjalności przy realizacji co najmniej 2 (dwóch) robót budowlanych: wykonanych w ramach inwestycji w sektorze energetyki o wartości robót budowlanych wynoszących co najmniej 50 000 000 zł netto (słownie: pięćdziesiąt milionów złotych netto) każda.

Osoby wskazane do realizacji zamówienia muszą posiadać aktualne zaświadczenia o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego, jeżeli obowiązek taki wynika z przepisów prawa.

Zamawiający dopuszcza posiadanie uprawnień budowlanych wydanych na podstawie wcześniej obowiązujących przepisów, o ile zakres tych uprawnień odpowiada wymaganiom określonym powyżej. W przypadku osób, które uzyskały uprawnienia w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej, Zamawiający uzna kwalifikacje zawodowe zgodnie z przepisami ustawy o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich UE.

Zamawiający dopuszcza wykazanie spełniania warunku udziału w postępowaniu poprzez posiadanie uprawnień budowlanych wydanych przed dniem wejścia w życie obecnie obowiązujących przepisów w zakresie specjalności konstrukcyjno-budowlanej, pod warunkiem, że Wykonawca wykaże, iż zakres tych uprawnień odpowiada zakresowi uprawnień wymaganych na podstawie aktualnych przepisów prawa.

Ciężar wykazania równoważności posiadanych uprawnień z uprawnieniami wymaganymi przez Zamawiającego spoczywa na Wykonawcy.

W przypadku gdy wartości wskazane w dokumentach składanych na potwierdzenie spełniania warunków udziału w postępowaniu zostały wyrażone w walucie innej niż złoty polski (PLN), Zamawiający dokona ich przeliczenia na złote polskie według średniego kursu tej waluty ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski na dzień publikacji ogłoszenia o zamówieniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

W przypadku gdy w dniu publikacji ogłoszenia o zamówieniu Narodowy Bank Polski nie ogłosił średniego kursu danej waluty, Zamawiający przyjmie kurs z najbliższego poprzedzającego dnia roboczego, w którym taki kurs został ogłoszony.

(…) Rodział XIV – sposób obliczenia ceny (…) 4. Podstawą do określenia ceny oferty jest SWZ wraz załącznikami, a w szczególności PFU, Projekt Budowlany, Branżowe Projekty Podstawowe oraz postanowienia umowy.

(…) Rozdział XIX – projektowane postanowienia umowy w sprawie zamówienia publicznego, które zostaną wprowadzone do umowy w sprawie zamówienia publicznego Projekt Umowy stanowi Załącznik nr 4 do SWZ.

(…) Rozdział XXII – informacje dodatkowe (…) 6. Zamawiający wymaga przeprowadzenia przez Wykonawcę wizji lokalnej lub sprawdzenia przez niego dokumentów niezbędnych do realizacji zamówienia, o których mowa w art. 131 ust. 2 ustawy Pzp.

7. Zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli została złożona bez odbycia wizji lokalnej lub bez sprawdzenia dokumentów niezbędnych do realizacji zamówienia dostępnych na miejscu u Zamawiającego, w przypadku, gdy Zamawiający tego wymagał w dokumentach zamówienia (art. 226 ust. 1 pkt 18 ustawy Pzp).

8. Wizja lokalna odbędzie się w dniu 10.06.2026 r w godz. 10:00. Należy stawić się przed budynkiem Portierni OPEC Grudziądz, ul. Budowlanych 7; 86-300 Grudziądz.

(…) Rozdział XXIII – załączniki do SWZ

1) PFU;

2) Dokumentacja projektowa;

3) Wytyczne dla Wykonawcy;

4) Wzór Umowy (…)”.

W treści programu funkcjonalno-użytkowego, który stanowił załącznik nr 1 do SWZ („PFU”) zawarto m.in. następujące postanowienia:

„(…) 1.2. Zakres prac objęty Zamówieniem Zakres prac obejmuje wykonanie wszystkich dostaw, usług i robót, które są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania instalacji kolektorów słonecznych oraz układu akumulatora ciepła, ich współpracy z istniejącym układem technologicznym i elektroenergetycznym Elektrociepłowni Grudziądz, a także z systemem sterowania CDC (Człon Dystrybucji Ciepła) w zakresie układu technologicznego i elektroenergetycznego.

W związku z przyjętą do realizacji Zamówienia formułą „zaprojektuj i wybuduj”, zakres wykonywanych przez Wykonawcę prac związanych z realizacją przedmiotu zamówienia będzie zgodny z zakresem określonym w Umowie oraz w PFU. Zakres prac zawierać będzie wszystkie takie elementy, które w sposób jednoznaczny niezbędne są do tego, aby zabudowana Instalacja osiągnęła wymagane i gwarantowane w Umowie parametry techniczne, charakterystyki ruchowe, zdolność ruchową i bezpieczeństwo, nawet jeżeli nie zostały wyraźnie wyszczególnione w Umowie.

(…) 3.2.1.1. Instalacja orurowania na polu solarnym Kolektory słoneczne służące do produkcji ciepła połączone są pomiędzy sobą rurociągami technologicznymi, preizolowanymi. Czynnikiem grzewczym w obiegu kolektorów słonecznych będzie roztwór wodny glikolu propylenowego o stężeniu 40%. Wszystkie rurociągi glikolu będą układane pod ziemią i wykonane zostaną jako rurociągi preizolowane w wersji do instalacji solarnych oraz wyposażone w instalację alarmową sygnalizującą wyciek. Dopuszcza się, w określonych przypadkach jak wykorzystanie istniejących estakad, poprowadzenie rurociągów trasą napowietrzną w rurach tradycyjnych izolowanych wełną.

Instalacja alarmowa będzie dostosowana do współpracy z istniejącym system alarmu Vector.

Glikol propylenowy transportowany będzie systemem preizolowanych, prefabrykowanych rurociągów glikolu w wykonaniu solarnym, układanych bezpośrednio w gruncie, spełniających wymogi norm:  PN-EN 253:2020-01 - Sieci ciepłownicze – System pojedynczych rur zespolonych do wodnych sieci ciepłowniczych układanych bezpośrednio w gruncie – Fabrycznie wykonany zespół rurowy ze stalowej rury przewodowej, izolacji cieplnej z poliuretanu i osłony z polietylenu;  PN-EN 448:2020-01 - Sieci ciepłownicze – System pojedynczych rur zespolonych do wodnych sieci ciepłowniczych układanych bezpośrednio w gruncie – Zespoły kształtek wykonanych fabrycznie ze stalowej rury przewodowej, izolacji cieplnej z poliuretanu i osłony z polietylenu;  PN-EN 488:2020-01 - Sieci ciepłownicze – System pojedynczych rur zespolonych do wodnych sieci ciepłowniczych układanych bezpośrednio w gruncie – Zespoły armatury wykonane fabrycznie ze stalowej rury przewodowej, izolacji cieplnej z poliuretanu i osłony z polietylenu;  PN-EN 489-1:2020 - Sieci ciepłownicze - Zespolone systemy pojedynczych i podwójnych rur do wodnych sieci ciepłowniczych układanych w gruncie – Część 1: Zespoły łączące i izolacja cieplna do wodnych sieci ciepłowniczych zgodnych z EN 13941-1.

Napowietrzne fragmenty rurociągów glikolu spełniać będą wymogi norm:  PN-EN 13480:2024 – Rurociągi przemysłowe metalowe Wskazane wyżej normy definiują rozwiązania elementów dla wykonania sieci ciepłowniczych. Ze względu na specyfikę pracy systemów solarnych, charakteryzującą się dużymi obciążeniami dynamicznymi zmiennymi w czasie, rozwiązania wskazane w powyższych normach muszą zostać zmodyfikowane przez producenta systemu i muszą umożliwiać pracę rurociągów w reżimie działania układu kolektorów słonecznych. Przewidywana liczba cykli wydłużeń i skurczów instalacji wynosi 15 000 w czasie 20 lat eksploatacji.

Wobec powyższego nie dopuszcza się, dla odcinków podziemnych, stosowania układów rurowych przeznaczonych do systemów ciepłowniczych. Do wykonania instalacji rurowej na polu kolektorów słonecznych należy używać wyłącznie orurowania, kształtek i innych elementów systemu przeznaczonych do systemów solarnych.

Pod pojęciem rurociągów glikolu w wykonaniu solarnym należy rozumieć prefabrykowane dla preizolacji zespoły rurowe zaprojektowane specjalnie do instalacji solarnych, odporne na wysokie temperatury stagnacyjne oraz posiadające zabezpieczenia przewodów alarmowych przed zwiększoną liczbą cykli temperaturowych. Systemy rurowe w wykonaniu solarnym wykorzystywane są w układach grzewczych, np. w instalacjach zasilanych energią słoneczną, zapewniając niskie straty ciepła oraz długą żywotność. Zastosowane rurociągi charakteryzują się między innymi:  wysoką wydajnością – zapewniają minimalizację strat ciepła podczas transportu energii cieplnej z pól solarnych do wymienników;  odpornością na temperaturę do 160 o C – przeznaczone do bezawaryjnej pracy w szerokim zakresie wymaganych przez układy solarne temperatur;  wbudowanymi przewodami miedzianymi – zabezpieczonymi przed oddziaływaniem zmęczeniowym wynikającym z dużej zmienności temperatur, wykorzystywane do ciągłej detekcji wycieków;  izolacją termiczną wysokiej jakości – wykonaną z nowoczesnych materiałów izolacyjnych, np. ze sztywnej pianki poliuretanowej (PUR) o przewodności cieplnej λ50<=0,026 W/mK spełniającej wymogi normy PN-EN 253:2020-01;  odpornością na minimum 15 000 cykli zmienności parametrów temperaturowych glikolu;  fabrycznie wykonanymi komponentami zamiast połączeń spawanych oraz mufowych elektrooporowych wykonanych na budowie, co zwiększa odporność systemu na specyficzne warunki temperaturowe panujące na polu solarnym oraz błędy wykonawcze podczas instalacji rurociągu – podłączenia baterii kolektorów słonecznych z użyciem rizerów, fabrycznie wykonanych pionowych odcinków rurociągów preizolowanych;  konstrukcją ograniczającą ilość prac montażowych oraz połączeń spawanych na budowie oraz ograniczającą ilości złączy mufowych  dopuszcza się wyłącznie stosowanie muf elektrooporowych - muszą być zainstalowane przez osoby posiadające udokumentowane uprawnienia do wykonywania pracy potwierdzone aktualnym certyfikatem wg. obowiązującej normy EN;  prędkość przepływu glikolu w rurociągach – do 2 m/s;  osłona PE-HD stosowana w procesie produkcji rur i elementów preizolowanych powinna być wykonana z polietylenu wysokiej gęstości PE-HD (minimum typu PE80), posiadającego właściwości odporności na promieniowanie UV i zostać wykonana ze spełnieniem wymagań normy PN-EN 253:2020;  odcinek rury stalowej stosowany do produkcji rur preizolowanych nie może zawierać połączeń obwodowych spawanych, gwintowanych, kołnierzowych i innych; gatunek stali - P235GH wg Tabeli 6. PN-EN 13941-1:2019; średnica zewnętrzna i grubości ścianek rury stalowej - wg Tabeli 1.

PN-EN 253:2020 (EN 253:2019); tolerancje średnicy i grubości ścianek zgodne z PN-EN 10217-2 lub PN-EN 10217-5;  długość rur stalowych 6,0 m lub 12,0 m z tolerancją -0,0mm; +15,0 mm; ukosowanie końcówek rur zgodnie z ISO 6761;  długość niezaizolowanych końcówek rur stalowych rur i elementów preizolowanych powinny wynosić 220 mm;  wymagane jest dostarczenie kompletnych prefabrykowanych pokryw osłaniających miejsce połączenia rurociągów preizolowanych w wykonaniu solarnym z kolektorami; elementy te służą jako zabezpieczenie miejsca połączenia preizolowanego systemu solarnego z kolektorami przed bezpośrednim wpływem warunków atmosferycznych jak deszcz czy śnieg;  każdy preizolowany element w wykonaniu solarnym dostarczany w ramach realizacji zamówienia musi być oznaczony unikalnym numerem identyfikacyjnym, umożliwiającym jednoznaczną identyfikację elementu w systemie oraz prawidłowe łączenie z innymi elementami systemu; numeracja musi być spójna i widoczna zarówno w dokumentacji dostarczonej Zamawiającemu, jak i na samych produktach dostarczonych na plac budowy;  na sieci solarnej zabudowane zostaną maty kompensacyjne ze sztywnej pianki poliuretanowej, spełniające wymogi normy PN-EN 13941-1+A1:2022-05 oraz geowłóknina lub inna rekomendowana przez producenta ochrona mat kompensacyjnych.

Ze względu na fakt, że nie istnieje norma, która by określała parametry rurociągów preizolowanych zabudowanych na polach solarnych, przy wyborze producenta rurociągów preizolowanych pracujących w warunkach instalacji solarnych należy zwrócić uwagę na następujące wytyczne gwarantujące bezawaryjną pracę układu preizolowanych rurociągów w wykonaniu solarnym na lata:  potwierdzenie doświadczenia technicznego w dostawie i produkcji systemów preizolowanych w wykonaniu solarnym – dostawca solarnych systemów preizolowanych zobowiązany jest do przedstawienia minimum 5 referencji potwierdzających produkcję i dostawę preizolowanych systemów solarnych o podobnym charakterze i zakresie, z czego co najmniej dwie realizacje wielkoskalowych pól solarnych o łącznej powierzchni przekraczającej 10 000 m 2 (instalacja musi nadal pracować);  rurociągi w wykonaniu solarnym muszą legitymować się stosownymi znakami zgodności:  znak CE dla norm zharmonizowanych jako kluczowe elementy systemu oceny zgodności produktów w UE,  znak „B” (polski znak bezpieczeństwa) dla norm niezharmonizowanych jako uzupełnienie oceny zgodności o kryteria techniczne,  być zgodne z aktualną Ustawą o wyrobach budowlanych,  być zgodne z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego CPR 2024/3110 z dn. 27listopada 2024 r.;  rozwiązania projektowe powinny być sprawdzone i potwierdzone przez dostawcę solarnych systemów, uwzględniając zmiany temperaturowe w systemach solarnych na przestrzeni min. 20 lat.

Dodatkowe wymagania dla stosowanych systemów preizolowanych:  złącza mufowe zgrzewane elektrycznie muszą dodatkowo umożliwiać założenie na rurociąg po połączeniu rur stalowych (stosowanie jako mufy naprawcze) oraz wykonanie ukosowań na spoinach spawanych (potwierdzone zapisem w Poradniku producenta);  należy prowadzić zapis w funkcji czasu parametrów zgrzewania: oporność przewodów, temperatura zgrzewania, moc, położenie GPS złącza, dane te należy przekazać zamawiającemu w formie raportu z procesu zgrzewania;  wymagana jest automatyczna kalibracja zgrzewarki co przekłada się na brak możliwości wprowadzenia błędnych danych oraz pneumatyczny w pełni kontrolowany i sterowany automatycznie docisk złącza;  złącza rur preizolowanych przewidziane do zastosowania w ramach realizacji inwestycji muszą posiadać pozytywnie przeprowadzone badania typu zgodnie z wymaganiami normy PN-EN 489-1 oraz pozytywnie zakończone badania odporności na obciążenia gruntem obejmujące minimum 1000 cykli obciążeniowych; na potwierdzenie spełnienia powyższych wymagań Dostawca zobowiązany jest przedstawić aktualne raporty z badań wykonane przez akredytowane laboratorium badawcze;  do zaizolowania złącza stosuje się płynną konfekcjonowaną piankę PUR wyprodukowaną przez producenta stosowanych złączy lub pienienie maszynowe;  w przypadku zastosowania pianki PUR wyprodukowanej przez producenta opakowanie komponentów pianki musi zapewnić ochronę przed dyfuzją cyklopentanu;  mając na celu zapewnienie ochrony zdrowia ludzi oraz środowiska przed zagrożeniami wynikającymi ze stosowania substancji chemicznych, komponenty pianki PUR (poliol oraz izocyjanian) muszą być dostarczane, magazynowane i podawane do procesu spieniania w sposób zapewniający hermetyzację procesu mieszania oraz eliminację bezpośredniego kontaktu personelu zarówno z cieczami, jak i z ich oparami; technologia dozowania i mieszania komponentów musi zapewniać bezpieczne prowadzenie procesu zgodnie z obowiązującymi przepisami BHP i ochrony środowiska.  materiał złącza oraz materiał płaszcza zewnętrznego PE rury preizolowanej w wykonaniu solarnym muszą być wykonane z materiałów tożsamych pod względem rodzaju i parametrów technicznych oraz stanowić elementy jednego, kompletnego systemu rur preizolowanych, pochodzącego od tego samego producenta systemu; wymóg ten ma na celu zapewnienie pełnego przetopu materiałów podczas wykonywania połączeń, uzyskanie jednorodności strukturalnej złącza, zapewnienie szczelności, trwałości oraz zachowanie parametrów eksploatacyjnych systemu w całym okresie jego użytkowania.  wszystkie elementy systemu rur preizolowanych w wykonaniu solarnym stanowiące przedmiot zamówienia muszą pochodzić z kompletnego, kompatybilnego systemu technologicznego, zapewniającego jednorodność materiałową oraz prawidłową współpracę elementów w całym okresie eksploatacji sieci;  dostarczyć protokoły z badań nieniszczących złączy spawanych sieci preizolowanych pola solarnego (metodą ultradźwiękową lub radiograficzną). W obszarze orurowania pola solarnego, badaniu podlega 100% połączeń spawanych. Wymagana klasa spoin według PN-EN ISO 5718 - „B”  dostarczyć protokoły z badania rezystancji izolacji oraz rezystancji pętli alarmowej sieci preizolowanych. Odbiorowa wartość rezystancji izolacji sieci preizolowanej: min 200 MΩ/km drutu pętli pomiarowej.

Geometria rurociągów powinna być zaprojektowana jako samo-kompensująca. Projekt musi uwzględniać zgodności z wymaganiami normy PN-EN 13941-1+A1:2022-05 (EN 13941-1:2019+A1:2021) oraz prawidłowości stosowania zasad projektowania systemów w technologii solarnych rur preizolowanych.

(…) 4.6.1.3. Właściwości wyrobów Przy wykonywaniu robót montażowych przewodów wodociągowych należy stosować wyroby budowlane, które zostały dopuszczone do obrotu i powszechnego stosowania w budownictwie.

Wykonawca zapewni jednolity system rurociągów i armatury w całym zakresie dostawy. Zamawiający dopuszcza stosowanie wyłącznie materiałów nowych pełnowartościowych w pierwszym gatunku. Jakość materiałów zostanie udokumentowana odpowiednimi atestami, świadectwami jakości, dopuszczeniami.

Wymaga się, aby armatura dla każdego z mediów pochodziła od jednego producenta. W przypadku braku danego produktu w asortymencie producenta dopuszcza się zastosowanie innej armatury w nie gorszym standardzie wykonania.”.

Wykonawcom udostępniono także dodatkowe dokumenty, w tym Projekt Podstawowy nr OGR-001-1001. W treści tego dokumentu zawarto m.in. następujące postanowienia:

(…) 7.4. Rurociągi glikolu na polach solarnych (…) 7.4.1. Specyfikacja głównych urządzeń i materiałów W niniejszym opracowaniu zastosowano:

• zespół rurowy, prefabrykat preizolowany firmy Logstor składający się z: (…)

• raisery – pionowe odcinki rurociągów fabrycznie wykonane przez producenta, o średnicy nominalnej DN40 mm i DN65 mm, przeznaczone do podłączenia zestawów przyłączeniowych zespołów kolektorów oraz odpowietrzeń instalacji;

• covery prefabrykowane – kompletne elementy służące do zabezpieczenia miejsca połączenia preizolowanego systemu solarnego z kolektorami, wyprodukowane przez firmę Logstor.

(…) Przewiduje się, że:

• max temperatura glikolu na zasilaniu podczas pracy instalacji wyniesie 110°C, a temperatura powrotu zależna będzie od odbioru ciepła, a jej najwyższe wartości będą się kształtowały na poziomie 95°C;

• maksymalna, dopuszczalna temperatura glikolu 150°C – na zasilaniu, podczas wystąpienia stanu stagnacji instalacji solarnej (brak odbioru ciepła przy nasłonecznieniu kolektorów);

• min. temperatura glikolu na zasilaniu zależna będzie od temperatury odbiorczej wody, ale musi być wyższa o 3 do 5°C od temperatury wody;

• maksymalna dopuszczalna temperatura izolacji – 50°C.”.

W treści wzoru umowy stanowiącego załącznik nr 4 do SWZ przewidziano m.in. następujące postanowienia:

„(…) PREAMBUŁA Zważywszy, że:

(…) 3. Wykonawca oświadcza, że posiada niezbędną wiedzę, doświadczenie, kwalifikacje, potencjał techniczny, organizacyjny oraz kadrowy, a także sytuację ekonomiczną i finansową, umożliwiające należyte wykonanie przedmiotu umowy, zgodnie z jej postanowieniami, dokumentacją zamówienia oraz obowiązującymi przepisami prawa.

4. Wykonawca oświadcza, że przed zawarciem umowy zapoznał się z dokumentacją postępowania, w szczególności ze Specyfikacją Warunków Zamówienia, Programem Funkcjonalno-Użytkowym oraz wszystkimi załącznikami, i nie zgłasza do nich zastrzeżeń, a także uzyskał wszelkie informacje niezbędne do prawidłowego przygotowania oferty i realizacji zamówienia.

5. Wykonawca potwierdza, że uwzględnił wszystkie okoliczności mogące mieć wpływ na wykonanie umowy, w tym warunki lokalizacyjne, techniczne i organizacyjne realizacji zamówienia, oraz że przyjmuje na siebie ryzyko wynikające z ich właściwej oceny, z zastrzeżeniem przypadków określonych w umowie.

(…) DEFINICJE Użyte w Umowie pojęcia mają następujące znaczenie:

1) Dokumentacja - wszelkie projekty, dokumentację, dokumenty, rysunki, obliczenia, próbki, wzory, modele, instrukcje, dokumentacje techniczno-ruchowe (DTR) oraz inne dane techniczne dostarczone Zamawiającemu przez Wykonawcę zgodnie z Umową (…) §2 ust. 7 Zamawiający dokona weryfikacji przedłożonego HRF pod względem jego zgodności z Umową, SWZ, PFU, Projektami Podstawowymi, ofertą Wykonawcy oraz wymaganiami Zamawiającego. Jeżeli przedłożony HRF będzie zawierał braki, nieścisłości, niezgodności, błędy rachunkowe, błędne przyporządkowanie wartości do etapów albo będzie wymagał doprecyzowania, Zamawiający będzie uprawniony do zgłoszenia uwag lub zastrzeżeń oraz wezwania Wykonawcy do jego poprawienia lub uzupełnienia w wyznaczonym terminie.

(…) §3 ust. 4 Do podstawowych obowiązków Wykonawcy należy w szczególności:

(…) b. weryfikacja i (ewentualnie) aktualizacja projektów podstawowych – zgodnie z PFU, (…) d. wykonanie robót budowlanych, montażowych oraz instalacyjnych zgodnie z PFU, Projektami Podstawowymi, zasadami wiedzy technicznej oraz obowiązującymi przepisami”.

Odwołujący nie zwrócił się do Zamawiającego z wnioskiem o wyjaśnienie treści SWZ w zakresie objętym zarzutami odwołania.

Izba zważyła, co następuje.

Zgodnie z art. 16 pkt 1-3 Pzp Zamawiający przygotowuje i przeprowadza postępowanie o udzielenie zamówienia w sposób przejrzysty, proporcjonalny i zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji oraz równe traktowanie wykonawców. Zgodnie z art. 99 ust. 1 Pzp przedmiot zamówienia opisuje się w sposób jednoznaczny i wyczerpujący, za pomocą dostatecznie dokładnych i zrozumiałych określeń, uwzględniając wymagania i okoliczności mogące mieć wpływ na sporządzenie oferty.

Stosownie do art. 99 ust. 2 Pzp zamawiający określa w opisie przedmiotu zamówienia wymagane cechy dostaw, usług lub robót budowlanych. Cechy te mogą odnosić się w szczególności do określonego procesu, metody produkcji, realizacji wymaganych dostaw, usług lub robót budowlanych, lub do konkretnego procesu innego etapu ich cyklu życia, nawet jeżeli te czynniki nie są ich istotnym elementem, pod warunkiem że są one związane z przedmiotem zamówienia oraz proporcjonalne do jego wartości i celów. Jak stanowi art. 99 ust. 4 Pzp, przedmiotu zamówienia nie można opisywać w sposób, który mógłby utrudniać uczciwą konkurencję, w szczególności przez wskazanie znaków towarowych, patentów lub pochodzenia, źródła lub szczególnego procesu, który charakteryzuje produkty lub usługi dostarczane przez konkretnego wykonawcę, jeżeli mogłoby to doprowadzić do uprzywilejowania lub wyeliminowania niektórych wykonawców lub produktów. Zgodnie z art. 99 ust. 5 Pzp przedmiot zamówienia można opisać przez wskazanie znaków towarowych, patentów lub pochodzenia, źródła lub szczególnego procesu, który charakteryzuje produkty lub usługi dostarczane przez konkretnego wykonawcę, jeżeli zamawiający nie może opisać przedmiotu zamówienia w wystarczająco precyzyjny i zrozumiały sposób, a wskazaniu takiemu towarzyszą wyrazy „lub równoważny”.

Art. 99 ust. 6 Pzp stanowi, że jeżeli przedmiot zamówienia został opisany w sposób, o którym mowa w ust. 5, zamawiający wskazuje w opisie przedmiotu zamówienia kryteria stosowane w celu oceny równoważności.

Stosownie do art. 112 ust. 1 Pzp zamawiający określa warunki udziału w postępowaniu w sposób proporcjonalny do przedmiotu zamówienia oraz umożliwiający ocenę zdolności wykonawcy do należytego wykonania zamówienia, w szczególności wyrażając je jako minimalne poziomy zdolności.

Zgodnie z art. 534 ust. 1 Pzp strony i uczestnicy postępowania odwoławczego są obowiązani wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne.

Oznacza to, że w niniejszej sprawie ciężar dowodu w zakresie wykazania spełnienia się przesłanek opisania przez Zamawiającego przedmiotu zamówienia w sposób niezgodny z prawem spoczywał na Odwołującym.

W ocenie Izby kwestionowany przez Odwołującego w zarzucie pierwszym odwołania wymóg stosowania rurociągów preizolowanych pracujących w warunkach instalacji solarnych wyprodukowanych przez podmiot, który może wykazać się spełnieniem świadczeń o podobnym charakterze i zakresie, nie stanowi warunku udziału w Postępowaniu. Nie służy on w Postępowaniu ocenie zdolności wykonawcy do należytego wykonania zamówienia, nie dotyczy sytuacji podmiotowej wykonawcy, nie stanowi kryterium kwalifikacji wykonawców ani nie jest elementem badania spełnienia warunków udziału w Postępowaniu.

Postanowienia dokumentów zamówienia w Postępowaniu nie stoją na przeszkodzie złożeniu oferty przez wykonawcę, który sam takim producentem nie jest. Nie wynika z nich, że Zamawiający będzie weryfikował spełnienie tego wymagania na etapie badania ofert. Brak jest także jakichkolwiek przeciwwskazań co do możliwości zawarcia umowy o podwykonawstwo w tym zakresie.

Wymóg opisuje świadczenie, jakie ma zostać spełnione przez wykonawcę po wyborze jego oferty na podstawie umowy o zamówienie publiczne zawartej w wyniku przeprowadzenia Postępowania, a zatem nie sposób uznać, że stanowi warunek udziału w Postępowaniu.

Należy podzielić wynikający z orzecznictwa Izby pogląd, że zamawiający ma prawo tak określić przedmiot zamówienia, aby opisać go adekwatnie do wyznaczonego celu, zachowując jednocześnie obiektywizm i precyzję w formułowaniu swoich potrzeb. Nie narusza przepisów Pzp sporządzenie opisu przedmiotu zamówienia w sposób, który uwzględnia potrzeby zamawiającego, nawet jeżeli utrudnia lub uniemożliwia niektórym podmiotom dostęp do zamówienia. Obowiązek zachowania zasady uczciwej konkurencji nie oznacza, iż zamawiający nie może opisać przedmiotu zamówienia w sposób odzwierciedlający jego potrzeby. Zamawiający nie ma także obowiązku zapewnienia możliwości realizacji przedmiotu zamówienia wszystkim podmiotom działającym na rynku w danej branży, bowiem pojęcie uczciwej konkurencji nie może być utożsamiane z konkurencją absolutną. Dokonując opisu przedmiotu zamówienia zamawiający nie ma obowiązku czynienia tego w sposób najbardziej dogodny dla ewentualnych wykonawców. Podkreślić jednak należy, iż w przypadku sporządzenia opisu przedmiotu zamówienia w sposób uprzywilejowujący lub eliminujący niektórych wykonawców lub produkty, po stronie zamawiającego będzie istniał obowiązek przedstawienia rzeczowych argumentów uzasadniających takie działanie (por. wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 22 września 2023 r., sygn. akt KIO 2516/23).

Izba przyznała rację Zamawiającemu także z uwagi na fakt, że zamówienie dotyczy zaawansowanej technologicznie inwestycji infrastrukturalnej, która nie została dotąd zrealizowana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie zamówienia publicznego. Ze względu na innowacyjny charakter przedsięwzięcia i jego strategiczne znaczenie należy zgodzić się, że dopuszczalne było skorzystanie z takich wymagań technicznych i funkcjonalnych, które zagwarantują rzeczywistą przydatność, trwałość, niezawodność i bezpieczeństwo eksploatacyjne oferowanych rozwiązań. Zastosowanie technologii w praktyce pozwala na potwierdzenie jej przydatności w warunkach eksploatacyjnych, co ogranicza ryzyko techniczne i ekonomiczne.

Izba podziela ponadto pogląd wyrażony w orzecznictwie, że zarzuty na treść postanowień specyfikacji warunków zamówienia należy rozpatrywać przez pryzmat sformułowanych żądań. (…) W przypadku odwołań wobec treści warunków zamówienia skonkretyzowanie żądań odwołania ma znaczenie zasadnicze, nie mniejsze niż skonkretyzowanie zarzutów odwołania, ocena zasadności zarzutu następuje bowiem przez pryzmat skorelowanych z nim żądań (por. wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 10 marca 2023 r., sygn. akt KIO 508/23).

Odwołujący domagał się usunięcia wymogu potwierdzenia doświadczenia technicznego producenta rurociągów preizolowanych pracujących w warunkach instalacji solarnych w dostawie i produkcji systemów preizolowanych w wykonaniu solarnym. Prowadziłoby to do znaczącego obniżenia wymagań względem przedmiotu świadczenia.

Wobec ustalenia, że zamówienie jest zaawansowane technologicznie i wymaga zaangażowania szczególnych sił i środków, Zamawiający miał prawo określić własne oczekiwania w zakresie sposobu spełnienia świadczenia przez wykonawcę w tym także poprzez wyeliminowanie rozwiązań niesprawdzonych. W ocenie Izby, kwestionowany wymóg odpowiada zidentyfikowanym potrzebom Zamawiającego i pozostaje w ścisłym związku z przedmiotem zamówienia.

W konsekwencji Izba uznała zarzut pierwszy odwołania za niezasadny i oddaliła odwołanie w tym zakresie.

Przy rozpoznaniu kolejnych zarzutów odwołania należy mieć na względzie treść przepisów Pzp przytoczonych we wcześniejszej części uzasadnienia. Wynika z nich, że to na Zamawiającym ciąży obowiązek jasnego i precyzyjnego opisania przedmiotu zamówienia.

Stosownie do art. 7 pkt 3 Pzp przez dokumenty zamówienia należy rozumieć dokumenty sporządzone przez zamawiającego lub dokumenty, do których zamawiający odwołuje się, inne niż ogłoszenie, służące do określenia lub opisania warunków zamówienia, w tym specyfikacja warunków zamówienia oraz opis potrzeb i wymagań.

Zgodnie z art. 8 ust. 1 Pzp do czynności podejmowanych przez zamawiającego, wykonawców oraz uczestników konkursu w postępowaniu o udzielenie zamówienia i konkursie oraz do umów w sprawach zamówień publicznych stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego, jeżeli przepisy Pzp nie stanowią inaczej.

Stosownie do art. 65 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795, dalej jako „KC”) oświadczenie woli należy tak tłumaczyć, jak tego wymagają ze względu na okoliczności, w których złożone zostało, zasady współżycia społecznego oraz ustalone zwyczaje.

W literaturze wskazuje się, że za właściwe dla określenia sensu oświadczenia woli nieskładanego określonemu adresatowi, lecz skierowanego do „kogoś” z nieoznaczonego kręgu potencjalnych odbiorców (oferta ad incertas personas , przyrzeczenie publiczne) należy uznać (pozostając w zgodzie z przyjętymi założeniami koncepcji wykładni) znaczenie powszechnie przyjęte, a ściślej znaczenie, jakie takiemu oświadczeniu można przypisać z punktu widzenia typowego uczestnika obrotu prawnego, uwzględniając przy tym zasady współżycia społecznego i ustalone zwyczaje (A. Wolter, J. Ignatowicz, K. Stefaniuk, Prawo cywilne. Zarys części ogólnej, Warszawa 2001, str. 282-283).

W doktrynie i w orzecznictwie trafnie akcentuje się prymat wykładni językowej nad pozostałymi rodzajami wykładni, tj. systemową i celowościową. Jednocześnie przyjmuje się słusznie, że w wyjątkowych sytuacjach wolno odstąpić od literalnego znaczenia przepisu. Może to mieć miejsce, gdy wykładnia językowa pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią innych norm, prowadzi do absurdalnych z punktu widzenia społecznego lub ekonomicznego konsekwencji, rażąco niesprawiedliwych rozstrzygnięć lub pozostaje w oczywistej sprzeczności z powszechnie akceptowanymi normami moralnymi (por. uchwała pełnego składu Izby Cywilnej Sądu Najwyższego z dnia 14 października 2004 r., sygn. akt III CZP 37/04).

Jeśli zatem Zamawiający w SWZ oraz w projektowanych postanowieniach umowy literalnie określa, że przedmiot zamówienia należy wykonać zgodnie z przekazaną dokumentacją (w tym Branżowymi Projektami Podstawowymi), to nie sposób uznać, że dokumenty te nie stanowią dokumentów zamówienia albo że mają jedynie charakter pomocniczy. Wykonawca nie może pominąć wynikających z nich wymagań przy kalkulacji ceny oferty.

Treść dokumentów zamówienia była kierowana do wykonawców – podmiotów profesjonalnych, prowadzących działalność gospodarczą w obszarze objętym przedmiotem zamówienia.

Zgodnie z art. 355 § 2 KC należytą staranność dłużnika w zakresie prowadzonej przez niego działalności gospodarczej określa się przy uwzględnieniu zawodowego charakteru tej działalności.

Oznacza to, że od wykonawców należy wymagać zachowania podwyższonego standardu staranności, ale także ponadprzeciętnej znajomości zagadnień towarzyszących wykonaniu zamówienia w danej branży.

Izba podzieliła stanowisko Zamawiającego, że eksploatacja rurociągów preizolowanych na potrzeby kolektorów słonecznych znacząco różni się od pracy sieci ciepłowniczych, a nadto brak jest kompletnej normy technicznej dla systemów preizolowanych przeznaczonych do instalacji solarnych. Zamawiający nie mógł zatem odwołać się do dokumentu, który nie istnieje. Nie można przy tym oczekiwać od Zamawiającego, aby dysponował wiedzą techniczną na poziomie wyższym od potencjalnych wykonawców. Oczekiwanie Odwołującego, aby Zamawiający dodatkowo określił szczegółowe definicje cyklu cieplnego, temperatury początkowej, temperatury końcowej, szybkości zmian temperatur czy wartości ciśnień jest zbyt daleko idące i zmierza do nadmiernego obciążenia Zamawiającego. Tymczasem zamówienie realizowane jest w formule „Projektuj i buduj”, zaś w PFU wskazano podstawowe parametry pracy systemu. To właśnie zadaniem wykonawcy jako podmiotu profesjonalnego będzie takie zaprojektowanie systemu, aby możliwe było osiągnięcie parametrów oczekiwanych przez Zamawiającego.

Wbrew twierdzeniom Odwołującego, w treści PFU zdefiniowano pojęcie „rizerów” jako fabrycznie wykonanych pionowych odcinków rurociągów preizolowanych. Choć nie jest to rozbudowana definicja, nie można jednak pominąć faktu jej zawarcia w dokumentach zamówienia.

Z powyższych względów Izba uznała za niezasadne w części zarzuty drugi i trzeci odwołania oraz powiązane z nimi żądania dotyczące jednoznacznego określenia wymaganych parametrów pracy systemu rur preizolowanych przy temperaturze 160°C albo 150°C tj. wskazania jednej granicznej temperatury oraz czy jest to temperatura ciągła, okresowa, stagnacji, awaryjna, chwilowa, określenia wymogu 15 000 cykli poprzez wskazanie definicji cyklu, temperatury początkowej, temperatury końcowej, szybkości zmian temperatur, ciśnienia podczas cyklu, kryteriów pozytywnego wyniku, a także określenia parametrów technicznych „risera/rizera”, jego wymagań funkcjonalnych, względnie usunięcia tego pojęcia z PFU i zastąpienia go jednoznacznym opisem technicznym. W tym zakresie odwołanie podlegało oddaleniu jako bezzasadne.

W zakresie zarzutów 2-6 odwołania Izba miała na względzie szeroki zakres odpowiedzialności wykonawcy, jaki wynikał z projektowanych postanowień umowy. Już w projekcie jej preambuły wskazano bowiem, że wykonawca „uzyskał wszelkie informacje niezbędne do prawidłowego przygotowania oferty i realizacji zamówienia”, „uwzględnił wszystkie okoliczności mogące mieć wpływ na wykonanie umowy”, a także że „przyjmuje na siebie ryzyko wynikające z ich właściwej oceny”. Z kolei w PFU wskazano m.in., że „zakres prac zawierać będzie wszystkie takie elementy (…) nawet jeżeli nie zostały wyraźnie wyszczególnione w Umowie”.

Zestawienie szerokiego zakresu odpowiedzialności kontraktowej wykonawcy z treścią opisu przedmiotu zamówienia ujętej w ramach zarzutów 2-6 odwołania pozwala na ustalenie, że w istocie Zamawiający nie przekazał wykonawcom informacji istotnych dla właściwego skalkulowania oferty.

Izba uznała zarzut drugi odwołania za zasadny w części powiązanej z żądaniem określenia przez Zamawiającego sposobu weryfikacji parametrów technicznych systemu rur preizolowanych. Wykonawcy winni bowiem wiedzieć, w jaki sposób i w oparciu o jakie dokumenty nastąpi sprawdzenie zgodności świadczenia z wymogami wynikającymi z umowy i dokumentów zamówienia. Brak jest przy tym przeciwwskazań, aby katalog dokumentów miał charakter przykładowy i otwarty.

Z tych samych względów Izba uznała za zasadny czwarty zarzut odwołania. Wykonawcy dla właściwego skalkulowania ceny oferty oraz dobrania odpowiednich środków do realizacji zamówienia winni mieć świadomość, w jaki sposób nastąpi weryfikacja wartości rezystancji izolacji. Brak przedstawienia w tym zakresie przez Zamawiającego stosownych informacji w dokumentach zamówienia prowadzi do potwierdzenia się zarzutu zastosowania niejednoznacznego i niewyczerpującego opisu przedmiotu zamówienia.

W zakresie zarzutu trzeciego odwołanie było zasadne w zakresie, w jakim Zamawiający nie sprecyzował wymagań funkcjonalnych w odniesieniu do „risera/rizera” jako elementu instalacji. Przy zamówieniu realizowanym w formule „Projektuj i buduj” nie sposób wymagać od Zamawiającego, aby wskazywał szczegółowe rozwiązania projektowe i określał parametry techniczne poszczególnych elementów. Jednakże definicja „risera” przewidziana w PFU nie pozwala na ustalenie w sposób bezsprzeczny funkcji ani celu zastosowania takiego rozwiązania.

Zarzut piąty odwołania był zasadny, gdyż w treści dokumentów zamówienia nie wyjaśniono pojęcia „systemu alarmu Vector”, nie przedstawiono wymogów związanych z kompatybilnością z istniejącą infrastrukturą, nie wskazano w sposób jasny i precyzyjny funkcjonalności układu nadzoru stanów awaryjnych sieci preizolowanej, ani sposobu weryfikacji parametrów technicznych. Prowadzi to do potwierdzenia się zarzutu niejednoznaczności opisu przedmiotu zamówienia w tym zakresie.

Potwierdził się także zarzut szósty odwołania, gdyż w treści dokumentów zamówienia Zamawiający nie wyjaśnił, co dokładnie ma oznaczać wymóg zapewnienia jednolitego systemu rurociągów i armatury, ani nie wskazał sposobu i terminu weryfikacji spełnienia tego wymogu. Nie jest wiadomym czy Zamawiający zaakceptuje produkty niepochodzące od jednego producenta ani w jaki sposób oceni ich wzajemną kompatybilność. Prowadzi to do potwierdzenia się zarzutu zastosowania niejednoznacznego i niewyczerpującego w tym zakresie opisu przedmiotu zamówienia.

W celu zachowania zasady uczciwej konkurencji w postępowaniu o udzielenie zamówienia należy wymagać od zamawiającego, aby przedstawił wykonawcom swoje oczekiwania w odniesieniu do przedmiotu zamówienia w sposób odpowiedni i pozwalający prawidłowo skalkulować oferty oraz oszacować ryzyko kontraktowe.

W ocenie Izby, treść dokumentów zamówienia nie zawierała pewnych informacji, których przekazanie wykonawcom stanowiło obowiązek Zamawiającego. Doprecyzowanie dokumentów zamówienia w zakresie uwzględnionych zarzutów odwołania mieściło się w sferze faktycznych możliwości Zamawiającego. Potwierdza to w szczególności treść odpowiedzi na odwołanie, w której Zamawiający przedstawił szereg własnych wyjaśnień. Z przyczyn nieznanych Izbie nastąpiło to jednak poprzez wniesienie pisma procesowego w postępowaniu odwoławczym, a nie w drodze udzielenia wyjaśnień treści SWZ w Postępowaniu.

W konsekwencji Izba uwzględniła odwołanie w zakresie zarzutów 4-6 odwołania w całości, zaś w zakresie zarzutów 2-3 odwołania w części.

Zarzuty siódmy i ósmy odwołania zostały uznane za bezzasadne. Izba podzieliła argumentację Zamawiającego wskazującą na fakt, że izolacja złączy stanowi jeden z najbardziej newralgicznych elementów systemu preizolowanego, gdyż to właśnie w miejscach połączeń najczęściej dochodzi do utraty szczelności, zawilgocenia izolacji, pogorszenia parametrów cieplnych lub przedwczesnej degradacji systemu.

Za istotny przy rozpoznaniu tych zarzutów Izba uznaje także pogląd wyrażony w przytoczonym we wcześniejszej części uzasadnienia wyroku Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 22 września 2023 r., sygn. akt KIO 2516/23. Zamówienie dotyczy realizacji zaawansowanej technologicznie inwestycji infrastrukturalnej, która ma za zadanie służyć lokalnej społeczności przez okres kilkudziesięciu lat. Z tego względu należy zgodzić się z Zamawiającym, że dopuszczalne było określenie wymagań dotyczących sposobu wykonania izolacji złączy, gdyż jakość gotowej izolacji zależy nie tylko od deklarowanych parametrów produktu końcowego, ale również od komponentów użytych do jej wykonania oraz sposobu ich przechowywania, transportu i aplikacji.

Nadto Zamawiający dopuścił alternatywnie możliwość wykonania izolacji w inny sposób, tj. metodą pienienia maszynowego. Nie sposób zatem stwierdzić, że Zamawiający narzucił jedyną dopuszczalna technologię wykonania izolacji.

Należy zgodzić się z argumentacją Zamawiającego dotyczącą zasadności wprowadzenia obowiązku rejestrowania parametrów procesu zgrzewania, stosowania automatycznej kalibracji urządzeń, automatycznego pneumatycznego docisku złącza oraz dokumentowania lokalizacji wykonanych połączeń. Słusznie wskazano bowiem, że nawet najwyższej jakości rury, kształtki czy elementy prefabrykowane nie zapewnią trwałości systemu, jeżeli połączenia zostaną wykonane wadliwie lub bez zachowania odpowiedniego reżimu technologicznego.

Zamawiający zwrócił uwagę, że przy korzystaniu z systemu rurociągów należy liczyć się z wystąpieniem wysokich temperatur, znaczących obciążeń termicznych oraz znacznej liczby cykli nagrzewania i wychładzania. Jakość wykonania każdego połączenia ma bezpośredni wpływ na trwałość, szczelność i niezawodność całego układu przez okres wieloletniej eksploatacji. Automatyczna kalibracja urządzeń pozwala na zwiększenie powtarzalności wykonywanych połączeń i ograniczenie wpływu błędu ludzkiego na jakość robót, zaś automatyczny pneumatyczny docisk zapewnia powtarzalność warunków wykonywania połączeń. Dokumentowanie odpowiednich danych umożliwia późniejszą weryfikację prawidłowości wykonania robót oraz identyfikację przyczyn ewentualnych nieprawidłowości. Rejestracja lokalizacji GPS wykonanych połączeń pozwala na szybkie lokalizowanie źródła ewentualnych problemów, co może ograniczyć koszty przyszłych działań utrzymaniowych.

Izba uznała taką argumentację Zamawiającego za przekonującą i zasadną. Przemawiały za nią także zasady logiki i doświadczenia życiowego.

Zamawiający miał prawo określić własne oczekiwania w zakresie sposobu spełnienia świadczenia przez wykonawcę, aby ograniczyć ryzyko wad wykonawczych oraz zwiększyć trwałość infrastruktury przewidzianej do eksploatacji przez długi okres. W ocenie Izby, kwestionowane wymogi odpowiadają zidentyfikowanym potrzebom Zamawiającego i pozostają w ścisłym związku z przedmiotem zamówienia.

Odwołujący nie wykazał, że taki sposób ukształtowania dokumentów zamówienia uprzywilejowuje w sposób niezgodny z prawem produkty firmy Logstor, ani że możliwe jest osiągnięcie identycznych parametrów eksploatacyjnych gotowej mufy przy zastosowaniu odmiennej technologii. Odwołujący nie sprostał ciężarowi dowodu w tym zakresie.

W konsekwencji Izba oddaliła odwołanie w zakresie zarzutów siódmego i ósmego odwołania.

Dla oceny zasadności zarzutu dziewiątego odwołania kluczowe było ustalenie poczynione we wcześniejszej części uzasadnienia, że treść Projektu Podstawowego stanowi dokument zamówienia.

Wbrew twierdzeniom Odwołującego, w treści Projektu Podstawowego zdefiniowano pojęcie „coverów prefabrykowanych” jako „kompletnych elementów służących do zabezpieczenia miejsca połączenia preizolowanego systemu solarnego z kolektorami, wyprodukowanych przez firmę Logstor”. Choć nie jest to rozbudowana definicja, nie można jednak pominąć faktu jej zawarcia w dokumentach zamówienia.

System zamówień publicznych opiera się na szeregu zasad, w tym m.in. zasadzie równego traktowania wykonawców i uczciwej konkurencji, wyrażonej w art. 16 Pzp. Opisanie przedmiotu zamówienia przez wymagania, które charakteryzują jedynie jeden z porównywalnych produktów dostępnych na rynku, służących temu samemu celowi, może stanowić o naruszeniu zasady uczciwej konkurencji. Takie działanie bowiem eliminuje jakąkolwiek konkurencję w postępowaniu. Powyższe znajduje odbicie w przepisie art. 99 ust. 4 Pzp regulującym kwestię przestrzegania zasady uczciwej konkurencji przy konstruowania opisu przedmiotu zamówienia. (…) Dostrzeżenia wymaga przy tym, że przepis ten stanowi, iż zabroniony jest nie tylko taki opis, który utrudnia uczciwą konkurencję, ale nawet taki, który „może ją utrudniać”. Polski ustawodawca tytułem przykładu wskazuje w katalogu otwartym, że przejawem utrudniania uczciwej konkurencji jest wskazanie znaków towarowych, patentów lub pochodzenia, źródła lub szczególnego procesu, który charakteryzuje produkty lub usługi dostarczane przez konkretnego wykonawcę, jeżeli mogłoby to doprowadzić do uprzywilejowania lub wyeliminowania niektórych wykonawców lub produktów (por. wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 11 grudnia 2023 r., sygn. akt KIO 3438/23).

Zamawiający w treści Projektu Podstawowego wprost wskazał, że „covery prefabrykowane” mają zostać wyprodukowane przez firmę Logstor. Nie wskazano przy tym żadnych kryteriów stosowanych w celu oceny równoważności. W konsekwencji Zamawiający naruszył przepisy Pzp poprzez wskazanie na produkt oferowany przez konkretny podmiot.

Izba uznała zarzut za zasadny także w części powiązanej z żądaniem określenia wymagań funkcjonalnych dla „coverów prefabrykowanych” wraz z usunięciem wskazania na konieczność ich wyprodukowania przez firmę Logstor, ewentualnie usunięcia tego pojęcia z dokumentów zamówienia. Zamawiający nie sprecyzował wymagań funkcjonalnych w odniesieniu do tego elementu. Przy zamówieniu realizowanym w formule „Projektuj i buduj” nie sposób wymagać od Zamawiającego, aby wskazywał szczegółowe rozwiązania projektowe i określał parametry techniczne poszczególnych elementów. Jednakże definicja „covera prefabrykowanego” przewidziana w Projekcie Podstawowym nie pozwala na ustalenie w sposób bezsprzeczny funkcjonalności takiego rozwiązania.

Jeżeli zaś - zgodnie ze stanowiskiem Zamawiającego – jego wolą jest, aby Projekt Podstawowy miał wyłącznie charakter pomocniczy (w przeciwieństwie do PFU), możliwe jest alternatywne wykonanie wyroku poprzez usunięcie wymogu zastosowania „covera prefabrykowanego” z dokumentów zamówienia.

W konsekwencji zarzut dziewiąty odwołania był zasadny i odwołanie w tym zakresie zostało uwzględnione.

Zgodnie z art. 554 ust. 1 pkt 1 Pzp Izba uwzględnia odwołanie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów ustawy, które miało wpływ lub może mieć istotny wpływ na wynik postępowania o udzielenie zamówienia, konkursu lub systemu kwalifikowania wykonawców. W niniejszej sprawie naruszenia Zamawiającego mogły mieć istotny wpływ na wynik Postępowania, gdyż doszło do niejednoznacznego i niewyczerpującego opisania przedmiotu zamówienia.

Zgodnie z art. 555 Pzp Izba nie może orzekać co do zarzutów, które nie były zawarte w odwołaniu. Jednakże przy uwzględnieniu zarzutów odwołania, Izba nie jest związana zakresem żądania odwołania i może orzec inaczej aniżeli wnosił odwołujący (por. wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 10 stycznia 2019 r., sygn. akt KIO 2633/18).

W konsekwencji Izba nakazała Zamawiającemu dostosowanie treści dokumentów zamówienia w Postępowaniu w sposób, który pozwoli na zapewnienie jej stanu zgodności z prawem (w zakresie objętym zaskarżeniem) poprzez uwzględnienie zasadnych wniosków zawartych w odwołaniu.

Zgodnie z art. 575 Pzp strony oraz uczestnik postępowania odwoławczego wnoszący sprzeciw ponoszą koszty postępowania odwoławczego stosownie do jego wyniku. Proporcję obciążenia stron kosztami postępowania ustalono w oparciu o liczbę uwzględnionych (choćby częściowo) i oddalonych zarzutów odwołania.

Na koszty postępowania odwoławczego składał się wpis uiszczony przez Odwołującego (20 000 zł), gdyż Izba przy częściowym uwzględnieniu odwołania zniosła wzajemnie między stronami koszty wynagrodzenia pełnomocników (po 3 600 zł).

Biorąc powyższe pod uwagę, o kosztach postępowania odwoławczego orzeczono stosownie do jego wyniku na podstawie art. 557, 574 i 575 Pzp oraz § 5 pkt 1 i pkt 2 lit. b) w zw. z § 7 ust. 2 pkt 1 i ust. 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz. U. z 2020 r. poz. 2437).

Mając na względzie powyższe orzeczono jak w sentencji.

Przewodniczący: ….………………….........................