Postanowienie KIO/W 6/24 z 23 stycznia 2024 r.

Uzasadnienie

Centrum GovTech z siedzibą w Warszawie, zwane dalej „Zamawiającym”, działając na podstawie art. 578 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1605, ze zm.), zwanej dalej „ustawą PZP”, oraz w związku z wniesieniem w dniu 16 stycznia 2024 r. do Krajowej Izby Odwoławczej odwołania przez wykonawcę GMSYNERGY Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka jawna z siedzibą w Rzgowie wniósł o uchylenie zakazu zawarcia umowy do czasu ogłoszenia przez Izbę wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie odwoławcze w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego na „Kompleksową usługę przygotowania i obsługi stoiska Centrum GovTech na targach BETT LONDON”.

Ogłoszenie o przedmiotowym zamówieniu zostało zamieszczone w Biuletynie Zamówień Publicznych z dnia 15 grudnia 2023 r., pod nr 2023/BZP 00554931/01.

Uzasadniając złożony wniosek Zamawiający wskazał, że Centrum GovTech z siedzibą w Warszawie jest państwową instytucją kultury powołaną Zarządzeniem Ministra Edukacji i Nauki z dnia 14 czerwca 2023 r., zgodnie z którym Centrum GovTech wspiera rozwój kultury innowacyjności w społeczeństwie oraz rozwija społeczeństwo informacyjne poprzez realizację szeregu działań określonych w swoim statucie. Jednym z kluczowych zadań tej instytucji jest wspieranie rozwoju edukacji kulturalnej, w szczególności poprzez popularyzację wykorzystywania nowoczesnych technologii czy wspieranie realizacji polityk publicznych związanych z innowacyjnością, rozwojem społeczeństwa informacyjnego, rozwojem kompetencji przyszłości, sektora kreatywnego i nowoczesnych technologii. Zadania te Centrum GovTech realizuje m. in. poprzez organizowanie konferencji, sympozjów czy udział w targach. Zamawiający podkreślił, że przedmiotem zamówienia jest realizacja kompleksowej usługi przygotowania i obsługi stoiska Centrum GovTech na targach BETT LONDON 2024, które są jednymi z największych targów edukacyjnych w Europie, a każda ich kolejna edycja gromadzi kilkadziesiąt tysięcy entuzjastów edukacji i nowych technologii z całego świata. Zdaniem

Zamawiającego podczas tak ważnego wydarzenia nie może zabraknąć reprezentacji z Polski, wobec czego złożył wniosek o uchylenie zakazu zawarcia umowy, albowiem niezawarcie umowy mogłoby spowodować negatywne skutki dla interesu publicznego.

Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i zważyła, co następuje

Wniosek Zamawiającego z dnia 18 stycznia 2024 r. o uchylenie zakazu zawarcia umowy do czasu ogłoszenia przez Krajową Izbę Odwoławczą wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie odwoławcze w sprawie nie zasługuje na uwzględnienie.

Art. 577 ustawy PZP stanowi, że w przypadku wniesienia odwołania zamawiający nie może zawrzeć umowy do czasu ogłoszenia przez Izbę wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie odwoławcze. Natomiast Zamawiający może złożyć do Izby wniosek o uchylenie zakazu zawarcia umowy (art. 578 ust. 1 ustawy PZP).

Zgodnie z regulacją art. 578 ust. 2 ustawy PZP Izba może uchylić zakaz zawarcia umowy, jeżeli:

1) niezawarcie umowy mogłoby spowodować negatywne skutki dla interesu publicznego, przewyższające korzyści związane z koniecznością ochrony wszystkich interesów, w odniesieniu do których zachodzi prawdopodobieństwo doznania uszczerbku w wyniku czynności podjętych przez zamawiającego w postępowaniu o udzielenie zamówienia;

2) zamawiający uprawdopodobnił, że odwołanie wnoszone jest wyłącznie w celu uniemożliwienia zawarcia umowy.

Wymienione w art. 578 ust. 2 ustawy PZP przesłanki uchylenia zakazu zawarcia umowy mają charakter samodzielny, co oznacza, że wystarczy, aby wystąpiła choć jedna z nich, żeby Izba mogła orzec o uchyleniu zakazu zawarcia umowy. Co warte podkreślenia, rozstrzygnięcie Izby w przedmiocie wniosku o uchylenie zakazu zawarcia umowy nie zależy od wstępnej oceny zasadności zarzutów odwołania. Badaniu Izby – pod kątem spełnienia ustawowych przesłanek uchylenia zakazu zawarcia umowy – podlegają wyłącznie te okoliczności, które Zamawiający wskazał w uzasadnieniu swojego wniosku. Należy przy tym podkreślić, że uchylenie zakazu zawarcia umowy jest instytucją prawa zamówień publicznych o charakterze wyjątkowym, która stosowana jest tylko w rzadkich, należycie uzasadnionych przypadkach. Zasadą bowiem jest, że umowę w sprawie zamówienia publicznego można zawrzeć dopiero po ogłoszeniu przez Izbę wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie odwoławcze w sprawie. Jeśli według opinii Zamawiającego wystąpiły nadzwyczajne okoliczności uzasadniające konieczność niezwłocznego zawarcia umowy z wybranym wykonawcą, to jego obowiązkiem jest staranne, bardzo szczegółowe uzasadnienie swojego wniosku i wykazanie Izbie, że zaistniała przesłanka, na którą się powołuje.

W tej sprawie wniosek Zamawiającego został oparty tylko na pierwszej z ustawowych przesłanek określonej w art. 578 ust. 2 pkt 1 ustawy PZP. W ocenie Izby okoliczności podane przez Zamawiającego w uzasadnieniu jego wniosku nie przemawiają jednak za zastosowaniem tej wyjątkowej instytucji prawa zamówień publicznych umożliwiającej zawarcie umowy w sprawie zamówienia publicznego przed zakończeniem postępowania odwoławczego. Zamawiający nie przekonał Izby, że w rezultacie wyważenia interesu publicznego i interesu prywatnego wykonawców uczestniczących w postępowaniu prymat należy przyznać interesowi publicznemu. Interes publiczny jest pojęciem prawnie niedookreślonym. Najczęściej ujmowany jest on jako przeciwstawieństwo interesu prywatnego. W literaturze prawniczej podnosi się, że może wiązać się z określonymi wartościami, celami lub potrzebami, przy czym podstawy te mogą być i czasem są łączone (tak: A. Żurawik, Interes publiczny, interes społeczny i interes społecznie uzasadniony. Próba dookreślenia pojęć, „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” 2013, z. 2, str. 62). Zamawiający uzasadniając swój wniosek wskazał jedynie, jakie są jego statutowe zadania, w jaki sposób je realizuje i podkreślił konieczność obecności przedstawicieli z Polski na targach międzynarodowych w Londynie. Taki sposób sformułowania uzasadnienia złożonego wniosku należy uznać za lakoniczny i mało konkretny. Zamawiający w swoim wniosku w żaden sposób nie wykazał, w czym konkretnie upatruje interesu publicznego, jakie negatywne skutki dla tego interesu publicznego miałby spowodować brak natychmiastowego zawarcia przez niego z wybranym wykonawcą umowy w sprawie zamówienia publicznego, a także w jaki sposób te negatywne skutki niezawarcia umowy przewyższałyby korzyści związane z koniecznością ochrony wszystkich interesów, w odniesieniu do których zachodzi prawdopodobieństwo doznania uszczerbku w wyniku czynności podjętych przez Zamawiającego w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. W ocenie Izby wskazywanie przez Zamawiającego tylko na konieczność zagwarantowania stoiska na jednym z wielu europejskich targów edukacyjnych, bez podania szerszych informacji, to zdecydowanie za mało, aby mówić o interesie publicznym.

Dlatego też z uwagi na niedostateczne uzasadnienie wniosku, w tym brak wykazania w czym konkretnie według Zamawiającego miałby przejawiać się interes publiczny uzasadniający uczynienie wyłomu od zasady, że umowę w sprawie zamówienia publicznego można zawrzeć z wybranym wykonawcą dopiero po wydaniu przez Izbę wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie odwoławcze, oraz brak jakiegokolwiek uprawdopodobnienia, że w rzeczywistości mogłyby wystąpić jakieś negatywne skutki dla interesu publicznego w razie brak niezwłocznego zawarcia umowy, którym jednocześnie nie jest on w stanie w żaden inny sposób zapobiec, Izba uznała, iż nie zostały wypełnione ustawowe przesłanki do uchylenia zakazu zawarcia umowy.

Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji.

Stosownie do treści art. 578 ust. 4 zdanie drugie ustawy z dnia 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1605, ze zm.) na niniejsze postanowienie nie przysługuje skarga.