Postanowienie KIO 1689/25 z 23 maja 2025 r.

Uzasadnienie

Szpital Wojewódzki w Poznaniu z siedzibą w Poznaniu (dalej „zamawiający”) prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego, w trybie podstawowym, na podstawie przepisów ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1320) - dalej: „ustawa Pzp” pn. „Zakup Laparoskopu 4K wraz z kamerą ICG do chirurgii otwartej oraz Systemu termoablacji mikrofalowej w ramach realizacji zadania: >>Zakup niezbędnego sprzętu na potrzeby Bloku Operacyjnego Szpitala Wojewódzkiego w Poznaniu<< - dwa zadania: 1. Zakup Laparoskopu 4K wraz z kamerą ICG do chirurgii otwartej 2. Zakup Systemu termoablacji mikrofalowej”, znak sprawy: SZW/DZP/28/2025 (dalej „postępowanie” lub „zamówienie”). Odwołanie dotyczy zadania 1.

Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Biuletynie Zamówień Publicznych z dnia 18 kwietnia 2025 r., pod numerem 2025/BZP 00197369/01.

W dniu 29 kwietnia 2025 r. przez wykonawcę KARL STORZ Polska sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie (dalej „odwołujący”) zostało wniesione, do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej, odwołanie na czynności zamawiającego podjęte w zadaniu 1, polegające na dokonaniu zmiany treści Specyfikacji Warunków Zamówienia (dalej „SWZ”) z naruszeniem przepisów prawa.

Odwołujący zarzucił zamawiającemu naruszenie niżej wymienionych przepisów ustawy Pzp

1. art. 99 ust. 1, 4 i 5 ustawy Pzp w zw. z art. 16 pkt 1 i 2 ustawy Pzp poprzez opisanie przedmiotu zamówienia w ramach dokonanej w dniu 24 kwietnia 2025 r. zmiany treści SWZ w taki sposób, że możliwe jest zaoferowanie wyłącznie konkretnego rozwiązania producenta Stryker lub konkretnego rozwiązania producenta Olympus, przy jednoczesnym braku dopuszczenia możliwości zaoferowania rozwiązania równoważnego, co uniemożliwia złożenie oferty odwołującemu oraz innym wykonawcom, którzy nie oferują na rynku ww. rozwiązań, podczas gdy przedmiotu zamówienia nie można opisywać w sposób, który mógłby utrudniać uczciwą konkurencję, jeżeli mogłoby to doprowadzić do uprzywilejowania lub wyeliminowania niektórych wykonawców lub produktów, a jeżeli przedmiot zamówienia opisano przez wskazanie znaków towarowych, patentów lub pochodzenia, źródła lub szczególnego procesu, który charakteryzuje produkty dostarczane przez konkretnego wykonawcę, to w ramach opisu przedmiotu zamówienia winna być dopuszczona możliwość zaoferowania rozwiązania równoważnego;

2. art. 286 ust. 3 ustawy Pzp poprzez zaniechanie przedłużenia terminu składania ofert w związku z dokonaną w dniu 24 kwietnia 2025 r. zmianą treści SWZ w zakresie opisu przedmiotu zamówienia, podczas gdy zmiana ta jest istotna dla sporządzenia oferty lub wymaga od wykonawcy dodatkowego czasu na zapoznanie się ze zmianą treści SWZ i przygotowanie oferty.

Odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania w całości i nakazanie zamawiającemu:

1. unieważnienia dokonanej w dniu 24 kwietnia 2025 r. czynności zmiany treści SWZ w zakresie opisu przedmiotu zamówienia;

2. przywrócenia pierwotnego opisu przedmiotu zamówienia według stanu na dzień publikacji dokumentów zamówienia (18 kwietnia 2025 r.), ewentualnie sformułowania opisu przedmiotu zamówienia poprzez dopuszczenie możliwości zaoferowania w postępowaniu jednocześnie: rozwiązania charakteryzującego się parametrami objętymi opisem przedmiotu zamówienia według stanu na dzień modyfikacji treści SWZ z dnia 24 kwietnia 2025 r. oraz rozwiązania charakteryzującego się parametrami objętymi pierwotnym opisem przedmiotu zamówienia według stanu na dzień publikacji dokumentów zamówienia (18 kwietnia 2025 r.);

3. przedłużenia terminu składania ofert w postępowaniu o dodatkowy czas na zapoznanie się ze zmianą treści SWZ i przygotowanie ofert.

Ustalenia Izby

Izba ustaliła, że zamawiający wezwał wykonawców do zgłoszenia przystąpienia do postępowania odwoławczego, w terminie 3 dni od dnia otrzymania kopii odwołania.

We wskazanym terminie do postępowania odwoławczego nie przystąpił żaden wykonawca.

Ponadto ustalono, że zamawiający w dniu 8 maja 2025 r. poinformował wykonawców o dokonaniu modyfikacji Opis Przedmiotu Zamówienia (Załącznik nr 2 do SWZ) oraz jednocześnie o przedłużeniu terminu składania ofert. Tym samym odwołanie z dnia 29 kwietnia 2025 r. dotyczy czynności oraz zaniechań zamawiającego, które na chwile obecną nie istnieją. Przedmiotem zarzutu nr 1 odwołania było opisanie przez zamawiającego przedmiotu zamówienia w ramach dokonanej w dniu 24 kwietnia 2025 r. zmiany treści SWZ w taki sposób, że możliwe było zaoferowanie wyłącznie konkretnego rozwiązania producenta Stryker lub konkretnego rozwiązania producenta Olympus, przy jednoczesnym braku dopuszczenia możliwości zaoferowania rozwiązania równoważnego. Opis ten, wprowadzony do SWZ zmianą z dnia 24 kwietnia 2025 r. na chwile obecną już nie istnieje. Został on przez zamawiającego zastąpiony opisem przedmiotu zamówienia z dnia 8 maja 2025 r. Z kolei zarzut nr 2 odwołania dotyczył zaniechania przedłużenia terminu składania ofert w związku z dokonaną w dniu 24 kwietnia 2025 r. zmianą treści SWZ w zakresie opisu przedmiotu zamówienia. Na chwilę obecną nie istnieje ani przedmiot zamówienia z dnia 24 kwietnia 2025 r., jednocześnie zamawiający wraz ze zmianą opisu przedmiotu zamówienia z dnia 8 maja 2025 r. przedłużył też termin składania ofert na dzień 30 maja 2025 r. Izba w konsekwencji stwierdziła, że w przedmiotowym przypadku zachodzi podstawa do umorzenia postępowania odwoławczego w oparciu o art. 568 pkt 2 ustawy Pzp. Zgodnie z art. 568 pkt 2 ustawy Pzp Izba umarza postępowania odwoławcze, w formie postanowienia, w przypadku stwierdzenia, że dalsze postępowanie stało się z innej przyczyny zbędne lub niedopuszczalne.

Wyżej opisana sytuacja zaistniała w przedmiotowym postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego oraz postępowaniu odwoławczym.

Zamawiający, po wniesieniu odwołania, dokonał nowych czynności zmieniając treść SWZ w zakresie opisu przedmiotu zamówienia, jak też dokonał zmiany terminu składania ofert. Izba zwraca w tym miejscu uwagę, że zgodnie z treścią art. 552 ust. 1 ustawy Pzp, wydając orzeczenie, bierze pod uwagę stan rzeczy ustalony na moment zamknięcia postępowania odwoławczego. Ustawodawca przewidział zatem sytuację, w której może dojść do zmian w toku postępowania o udzielenie zamówienia, co Izba zobowiązana jest uwzględnić wydając orzeczenie.

Należy również wskazać, że przepisy ustawy Pzp nie zobowiązują zamawiającego do zawieszenia postępowania o udzielenie zamówienia w sytuacji, w której wykonawca wniesie odwołanie. Zgodnie z treścią przepisu art. 552 ust. 1 ustawy Pzp, podobnie jak w przypadku art. 316 § 1 kpc, w myśl którego podstawą wydania przez sąd wyroku jest stan rzeczy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy - nakazuje uwzględnienie aktualnego stanu faktycznego w postępowaniu o udzielenie zamówienia. Ponadto stan rzeczy, o którym mowa w przepisie art. 552 ust. 1 ustawy Pzp należy analogicznie, jak w art. 316 § 1 kpc, interpretować jako okoliczności faktyczne ustalone przed zamknięciem rozprawy oraz stan prawny tj. obowiązujące przepisy, które mogą stanowić podstawę rozstrzygnięcia (wyrok SN z 25 czerwca 2015 r., sygn. akt: V CSK 535/14, wyrok Sądu Apelacyjnego ze Szczecina z 13 września 2018 r., sygn. akt: I Aga 159/18).

Rolą ustalenia stanu rzeczy na moment zamknięcia postępowania odwoławczego jest uwzględnienie aktualnego stanu faktycznego w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. Izba jest więc w takim przypadku zobowiązana uwzględnić czynności zamawiającego, które miały miejsce po wniesieniu odwołania, do czasu wydania orzeczenia w sprawie. Skoro zamawiający dokonał zmian w treści SWZ, mających bezpośredni związek z zarzutami sformułowanymi w odwołaniu, tym samym czynność stanowiąca podstawę wniesienia środka ochrony prawnej przestała istnieć. Zaskarżenie czynności, która w kształcie wskazanym w odwołaniu już nie istnieje, nie daje podstaw Izbie do stwierdzenia naruszenia przepisów przez zamawiającego i nie może być podstawą do wydania orzeczenia merytorycznego. Uznać w takiej sytuacji w ocenie składu orzekającego Izby należało, że prowadzenie dalszego postępowania odwoławczego było bezcelowe, czyli jak stanowi przepis Pzp - zbędne. Jest to przesłanka umożliwiająca umorzenie postępowania odwoławczego i zdaniem Izby może być ona wykorzystywana właśnie w podobnych sytuacjach.

Biorąc pod uwagę powyższe, Izba uznała, że zachodzą podstawy do umorzenia postępowania odwoławczego zgodnie z art. 568 pkt 2 ustawy Pzp.

Koszty postępowania

O kosztach postępowania odwoławczego Izba orzekła na podstawie art. 557, art. 574 i art. 575 ustawy Pzp w zw. z § 9 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania z dnia 30 grudnia 2020 r. (Dz. U. z 2020 r. poz. 2437), nakazując dokonanie na rzecz odwołującego zwrotu z rachunku Urzędu Zamówień Publicznych kwoty uiszczonej tytułem wpisu.