Postanowienie KIO 3928/26 z 25 sierpnia 2026 r.

Uzasadnienie

Zamawiający – Gmina Nowe Brzesko prowadzi postępowanie o zamówienie w trybie przetargu nieograniczonego pod nazwą: „Odbieranie, transport i zagospodarowanie odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości zamieszkałych na terenie Gminy i Miasta Nowe Brzesko w okresie od 01.01.2027 r. do 31.12.2028 r. oraz odbiór, transport i zagospodarowanie odpadów komunalnych z Punku Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych” (numer referencyjny postępowania: RIiR-III.271.8.2026).

Ogłoszenie o zamówieniu zostało zamieszczone w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 29 lipca 2026 roku pod numerem ogłoszenia: 525308-2026.

W dniu 10 sierpnia 2026 (poniedziałek) odwołujący wniósł odwołane wobec treści specyfikacji warunków zamówienia sporządzonej w ww. Postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego.

Zarzuty i żądania odwołania

Odwołujący zarzuciła zamawiającemu naruszenie następujących przepisów prawa: art. 99 ust. 1 pzp w zw. art. 16 pkt 1–3 pzp w zw. z art. 134 ust. 1 pkt 4 i 20 pzp oraz w zw. z art. 8 ust. 1 pzp w zw. z art. 5 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 795), dalej również jako: „kc”, a także w zw. z art. 58 § 1 i 2 kc, art. 3531 kc w zw. z art. 387 § 1 kc przez:

1) ustanowienie w rozdziale 3 punkcie 27 Załącznika A do SWZ – Szczegółowym Opisie Przedmiotu Zamówienia obowiązku wykonawcy, cyt.: „Wykonawca ma obowiązek zagospodarować odebrane odpady w sposób zapewniający osiągnięcie poziomów recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych, oraz ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania zgodnie z obowiązującymi przepisami”;

2) ustanowienie w treści projektowanych postanowień umowy, tj. Załącznika nr 11 do SWZ – Projektu Umowy, w § 6 ust. 1, iż cyt.: „Wykonawca jest zobowiązany na obszarze objętym przedmiotem zamówienia oraz w zakresie wykonywanego przedmiotu zamówienia do osiągnięcia poziomów recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami frakcji odpadów komunalnych, na które istnieje obowiązek osiągnięcia wymaganego poziomu recyklingu oraz ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania, które gmina jest obowiązana osiągnąć w poszczególnych latach zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa”;

3) ustanowienie w § 10 ust. 1 pkt 9 Załącznika nr 11 do SWZ – Projektu Umowy kary umownej zastrzeżonej cyt.: „za nie osiągnięcie wymaganych zgodnie z § 6 ust. 1 umowy poziomów recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku w danym roku w wysokości 5 000,00 zł za każdy nie osiągnięty poziom oraz dodatkowo równowartość kary nałożonej na Gminę Nowe Brzesko za nieosiągnięcie wymaganych poziomów”

— w sytuacji, gdy wykonanie takich obowiązków (związanych z osiągnięciem poziomów recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku, ograniczenia masy odpadów ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania oraz poziomu składowania – dalej zwanymi również w uzasadnieniu niniejszego odwołania: „poziomami recyklingu” etc. – a także świadczenia usług w sposób zapewniający osiągnięcie tych poziomów) nie uwzględnia istotnych okoliczności i wymagań mogących mieć wpływ na sporządzenie oferty, takich jak w szczególności:

a) faktu, że to na Zamawiającym ciąży obowiązek osiągnięcia poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych, ograniczenia masy odpadów ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania oraz poziomu składowania – zgodnie z art. 3b ust. 1, pkt 7, art. 3b ust. 2 pkt 1, art. 3c ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (tekst jednolity: Dz. U. z 2025 r., poz. 733 z późn. zm.) – dalej również jako: „ucpg” – a także to Zamawiający ma przeważający wpływ na osiągnięcie tych poziomów, co zależy w znacznej mierze od jakości przekazywanego strumienia odpadów, podczas gdy w Gminie Nowe Brzesko istnieje dominujący wpływ frakcji odpadów zmieszanych w strumieniu odpadów (vide tabela ukazująca ilość poszczególnych rodzajów odpadów odebranych z terenu Gminy Nowe Brzesko na podstawie zawartych umów w sprawie zamówień publicznych w roku kalendarzowym 2025, zamieszczona w rozdziale 2 punkcie 3 Załącznika A do SWZ – SOPZ) – co ma związek z niską jakością selekcji odpadów u źródła (przez Mieszkańców) i na co wykonawcy nie mają jakiegokolwiek wpływu;

b) od dnia 1 października 2025 r. weszły w życie przepisy wprowadzający system kaucyjny, który przyczynił się do zmniejszenia możliwości osiągnięcia odpowiedniego poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych;

c) roli Zamawiającego w systemie gospodarki odpadami;

d) uwarunkowań rynkowych w zakresie recyklingu odpadów;

e) różnych sposobów obliczania poziomów recyklingu dla Zamawiającego oraz wykonawców, co wynika m.in. z braku odbioru części odpadów przez wykonawcę, które Zamawiający może zaliczać do osiąganych poziomów recyklingu – czyli: i. Zamawiający może zaliczyć do gminnych poziomów recyklingu odpadów komunalnych odpady opakowaniowe zebrane w ramach systemu kaucyjnego i ujęte w sprawozdaniach składanych do Gmin przez podmioty będące operatorami tego systemu, podczas gdy wykonawcy zamówienia publicznego na odbiór i zagospodarowanie odpadów są całkowicie wyłączeni, pozbawieni przepływu odpadów zbieranych w ramach systemu kaucyjnego i nie mogą ich wykazać w swoich własnych sprawozdaniach z realizacji zamówień publicznych (zob. https://www.gov.pl/web/klimat/komunikat-w-sprawie-zaliczania-opakowan-kaucyjnych-do-gminnych-poziomow-recyklingu-odpadow-komunalnych); ii. Zamawiający ma możliwość wliczenia do osiąganych poziomów odpadów kompostowanych przez Mieszkańców w przydomowych kompostownikach, która to frakcja odpadów pozostaje również poza sferą działalności wykonawców.

— co prowadzi do wniosku, że ustanowione obowiązki w zakresie osiągnięcia w Gminie Nowe Brzesko poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych, ograniczenia masy odpadów ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania oraz poziomu składowania zgodnych z obowiązującymi przepisami prawa są obiektywnie niemożliwe do wykonania, a także są sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i naruszają zasadę swobody umów, w związku z czym obowiązki te (oraz sankcje za ich niewykonanie) są nieważne na podstawie art. 58 § 1 i 2 kc oraz art. 3531 kc, a także art. 387 § 1 kc w zw. z art. 8 ust. 1 pzp – jak również naruszają zasady uczciwej konkurencji, przejrzystości, równego traktowania wykonawców, proporcjonalności oraz uniemożliwiają prawidłową kalkulację ryzyk i wycenę przedmiotu zamówienia.

Odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania w całości oraz: nakazanie Zamawiającemu dokonania zmiany dokumentacji Postępowania przez usunięcie z dokumentacji zamówienia wszelkich postanowień nakładających na wykonawców obowiązek osiągnięcia: odpowiednich poziomów recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami – tj. i) poziomu przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych, ii) poziomu ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania, iii) poziomów składowania, iv) poziomu recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami innych niż niebezpieczne odpadów budowlanych i rozbiórkowych stanowiących odpady komunalne – oraz obowiązek świadczenia usług w sposób zapewniający osiągnięcie ww. poziomów, a także poprzez usunięcie wszystkich sankcji przewidzianych przez Zamawiającego związanych z niezrealizowaniem tych obowiązków, jak również - dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów wskazanych w niniejszym odwołaniu (w tym dokumentacji z niniejszego Postępowania) lub przedłożonych na rozprawie przed Izbą; zasądzenie od Zamawiającego na rzecz Odwołującego uzasadnionych kosztów postępowania odwoławczego, w tym kosztów zastępstwa prawnego.

Izba ustaliła

Pismem z dnia 20 sierpnia 2026 roku, skierowanym do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej zamawiający przedstawił następującą informację:

Stanowisko zamawiającego

ODPOWIEDŹ NA ODWOŁANIE – UWZGLĘDNIENIE ODWOŁANIA W CAŁOŚCI Zamawiający – Gmina Nowe Brzesko – na podstawie art. 521 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 793), dalej: „p.z.p.” niniejszym wnosi odpowiedź na odwołanie wniesione do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej przez Mieczysław Jakubowski Przedsiębiorstwo Wielobranżowe „MIKI”, z siedzibą ul. Nad Drwiną 33, 30-841 Kraków w postępowaniu prowadzonym w trybie przetargu nieograniczonego na usługi o wartości zamówienia przekraczającej progi unijne, o jakich stanowi art. 3 p.z.p. pn. ,,Odbieranie, transport i zagospodarowanie odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości zamieszkałych na terenie Gminy i Miasta Nowe Brzesko w okresie od 01.01.2027r. do 31.12.2028r. oraz odbiór, transport i zagospodarowanie odpadów komunalnych z Punku Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych.” znak: RIiR-III.271.8.2026.

Zamawiający przed otwarciem rozprawy zgodnie z art. 522 ust. 1 p.z.p. uwzględnia w całości zarzuty przedstawione w odwołaniu , które zostało wniesione do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 10.08.2026 r. przez Odwołującego – Wykonawcę: Mieczysław Jakubowski Przedsiębiorstwo Wielobranżowe „MIKI”, z siedzibą ul. Nad Drwiną 33, 30-841 Kraków - Zamawiający uwzględniając odwołanie w całości, wnosi na podstawie art. 568 pkt 3 w zw. z art. 522 ust. 1 p.z.p. o umorzenie postępowania na posiedzeniu niejawnym.

Zamawiający wyjaśnia, że:

1. do postępowania odwoławczego nie przystąpił po stronie Zamawiającego żaden wykonawca.

2. wezwanie do przystąpienia do postępowania odwoławczego zostało zamieszczone na właściwej stronie internetowej Zamawiającego w dniu 12.08.2026 r.

3. informacja o uwzględnieniu zarzutów została przekazana Odwołującemu.

4. Zmienione zostały dokumenty: Załącznik Nr A – Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia, Załącznik Nr 11 – projekt umowy – które zostały opublikowane przez Zamawiającego na stronie internetowej prowadzonego postępowania w dniu 20.08.2026 r.

W piśmie zamawiający zawarł uzasadnienie swojego oświadczenia o uwzględnieniu zarzutów odwołania.

Izba stwierdziła:

Wobec ustalenia, że zamawiający uwzględnił w całości zarzuty przedstawione w odwołaniu oraz braku zgłoszenia przystąpień do postępowania odwoławczego (na dzień wydania postanowienia w aktach sprawy brak jakiegokolwiek zgłoszenia przystąpienia do postępowania odwoławczego; okoliczność tą potwierdził również zamawiający wskazując na brak zgłoszonych przystąpień), zaistniałej przesłanki do umorzenia postępowania odwoławczego zgodnie z art. 522 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień ustawy z 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych (tj. Dz. U. z 2026 poz. 793: dalej „ustawa”, „Pzp”) oraz wydania postanowienia zgodnie z art. 568 pkt 3 ustawy.

Zgodnie z regulacją art. 522 ust. 1 ustawy zamawiający wykonuje, powtarza lub unieważnia czynności w postępowaniu o udzielnie zamówienia, zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu.

Izba zaznacza w tym miejscu, mając na uwadze pełną treść złożonego przez zamawiającego pisma z dnia 20 sierpnia 2026 roku tj. jego uzasadnienia, że umarzając postępowanie odwoławcze na posiedzeniu niejawnym bez udziału stron na skutek uwzględnienia przez zamawiającego w całości zarzutów odwołania Izba nie dokonuje oceny czynności, które ewentualnie w piśmie zawierającym oświadczenie o uwzględnieniu odwołania wskazywałby zamawiający tj. Izba nie ocenia czynności jakie wykonał, wykonuje bądź jakich zapowiada wykonanie zamawiający w związku z uwzględnieniem zarzutów odwołania. Zamawiający również nie ma obowiązku przedstawiania takich informacji w piśmie zawierającym oświadczenie o uwzględnieniu zarzutów odwołania w całości/ w części.

Przepis ustawy uzależnia możliwość umorzenia postępowania przez Izbę, w przypadku uwzględnienia zarzutów odwołania w całości przez zamawiającego, jedynie od tego, czy w postępowaniu zostało skutecznie wniesione zgłoszenie przystąpienia do postępowania odwoławczego oraz czy został wniesiony sprzeciw co do uwzględnienia przez zamawiającego w całości zarzutów przedstawionych w odwołaniu. Umarzając postępowanie odwoławcze Izba nie rozstrzyga merytorycznie o zarzutach odwołania.

W myśl § 13 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r . w sprawie postępowania przy rozpoznawaniu odwołań przez Krajową Izbę Odwoławczą (Dz. U. z 2020 r. poz. 2453) ze zmianą z dnia 12 marca 2026 roku rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 12 marca 2026 roku zmieniające rozporządzenie w sprawie postępowania przy rozpoznawaniu odwołań przez Krajową Izbę Odwoławczą (Dz. U z 2026r. poz. 329) skład orzekający dokonuje czynności formalnoprawnych i sprawdzających na posiedzeniu niejawnym i, zależnie od poczynionych ustaleń wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania odwoławczego, w przypadkach zaistnienia okoliczności, o których mowa w art. 568 ustawy.

W myśl § 36 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r . w sprawie postępowania przy rozpoznawaniu odwołań przez Krajową Izbę Odwoławczą (Dz. U. z 2020 r. poz. 2453) ze zmianą z dnia 12 marca 2026 roku rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 12 marca 2026 roku zmieniające rozporządzenie w sprawie postępowania przy rozpoznawaniu odwołań przez Krajową Izbę Odwoławczą (Dz. U z 2026r. poz. 329) w przypadku postanowienia kończącego postępowanie odwoławcze wydanego na posiedzeniu jego ogłoszenie następuje przez zamieszczenie sentencji postanowienia na stronie internetowej Urzędu.

Zgodnie z art. 568 pkt 2 ustawy Izba umorzyła postępowanie w formie postanowienia.

Koszty postępowania

O kosztach postępowania orzeczono stosownie do wyniku postępowania na podstawie art. 574 oraz art. 575 i art. 576 ustawy z dnia 11 września 2019 roku Prawo zamówień publicznych oraz w oparciu o przepisy § 5 pkt 1 i § 9 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 roku w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania , w oparciu o który to przepis Izba orzeka o dokonaniu zwrotu odwołującemu z rachunku Urzędu kwoty uiszczonej tytułem wpisu. Izba wydając postanowienie na posiedzeniu niejawnym nie zasądza kosztów pełnomocnikowi.