Wyrok KIO 2978/26 z 20 lipca 2026 r.

Uzasadnienie

Politechnika Warszawska z siedzibą w Warszawie (dalej: Zamawiający) prowadzi na podstawie przepisów ustawy z 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (dalej: Pzp) postępowanie w trybie podstawowym pn. „Dostawa systemu monitoringu wraz z montażem w budynkach: Narbutta 86 i Konwiktorska 2 Politechniki Warszawskiej w Warszawie”, nr postępowania: ZP_20_2026_WMT-WMT, zwane dalej postępowaniem.

Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane 27 maja 2026 r. w Biuletynie Zamówień Publicznych, numer publikacji ogłoszenia: 2026/BZP 00264078/01.

22 czerwca 2026 r. wykonawca MP-TRANS spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie (dalej: Odwołujący), wniósł odwołanie i zarzucił Zamawiającemu naruszenie:

1. art. 224 ust. 2 Pzp przez zaniechanie wezwania do wyjaśnień RNC (dot. oferty wykonawcy Icam Integrator Bezpieczeństwa spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie),

2. art. 226 ust. 1 pkt 8 Pzp przez zaniechanie odrzucenia oferty,

3. art. 239 ust. Pzp przez wybór oferty z naruszeniem ustawy.

Odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania i nakazanie Zamawiającemu

1. unieważnienia czynności wyboru najkorzystniejszej oferty;

2. ponownego zbadania ofert w zakresie wykazania, czy oferta wykonawcy Icam Integrator Bezpieczeństwa spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie wybranego nie zawiera rażąco niskiej ceny w stosunku do przedmiotu zamówienia, a w przypadku stwierdzenia rażąco niskiej ceny — nakazanie jej odrzucenia na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 Pzp.

W uzasadnieniu odwołania Odwołujący wskazał m. in.:

Kryteria oceny ofert to: Cena (60%), Rozszerzenie gwarancji (20%) oraz Specjalistyczne szkolenie (20%).

8 czerwca 2026 r. nastąpiło otwarcie ofert - złożono 4 oferty:

1. Elarson Sp. z o.o. — 151 452,36 zł,

2. (Odwołujący) - 50 061,00 zł,

3. Icam Integrator Bezpieczeństwa Sp. z o.o. (Wykonawca wybrany) — 43 050,00 zł,

4. H.M. ELBIT - 189 502,78 zł.

15 czerwca 2026 r. Zamawiający dokonał wyboru najkorzystniejszej oferty, wskazując jako zwycięzcę Wykonawcę Icam Integrator Bezpieczeństwa sp. z o.o.

Zestawiając ceny z otwarcia ofert:

1. Średnia arytmetyczna cen wszystkich ofert wynosi: 108 516,54 zł.

2. Próg 30% poniżej średniej (obligujący Zamawiającego do wszczęcia procedury RNC) wynosi: 75 961,58 zł.

Cena oferty Wykonawcy wybranego (43 050,00 zł) jest niższa od progu ustawowego o ponad 32 000 zł. Oznacza to, że oferta Wykonawcy wybranego jest niższa od średniej arytmetycznej o ok. 60%. Przy tak drastycznej dysproporcji cenowej względem konkurencji (gdzie dwie oferty opiewają na kwoty przekraczające 150 tys. zł), nie sposób mówić o „oczywistych okolicznościach” zwalniających Zamawiającego z obowiązku wezwania do wyjaśnień RNC. Zamawiający zaniechał wymaganej procedury badania RNC, stosując w jej miejsce procedurę uzupełnienia OPZ. Z akt sprawy, w tym z treści Ogłoszenia o zamówieniu oraz korespondencji elektronicznej, wynika, że Zamawiający w ogóle nie przeprowadził procedury badania rażąco niskiej ceny (art. 224 ust. 2 pkt 1 PZP).

Zamiast tego, w dniu 8 czerwca 2026 r. Zamawiający wystąpił do Wykonawcy ICAM z tzw. „Pismem nr 1”, w którym wezwał go na podstawie art. 128 ust. 1 w zw. z art. 107 ust. 2 Pzp do złożenia szczegółowego opisu przedmiotu zamówienia (OPZ). Co więcej, w pkt 5.8 Ogłoszenia o zamówieniu Zamawiający wprost wskazał: „Zgodnie z art. 107 ust. 2 ustawy PZP Zamawiający wezwie wykonawcę, jeżeli wykonawca nie złoży lub złoży niekompletny opis oferowanego przedmiotu zamówienia, do złożenia lub uzupełnienia szczegółowego opisu technicznego...”.

Zamawiający w sposób rażący pomylił dwie zupełnie różne, niezależne od siebie procedury ustawowe:

1. Art. 107 ust. 2 Pzp (w zw. z art. 128 ust. 1 Pzp) — procedura uzupełnienia/uzupełnienia Opisu Przedmiotu Zamówienia (OPZ).

2. Art. 224 ust. 2 pkt 1 Pzp — procedura badania ofert pod kątem rażąco niskiej ceny (RNC).

Wykonawca ICAM w odpowiedzi z 9 czerwca 2026 r. przedstawił wyjaśnienia wyłącznie w zakresie OPZ (poinformował o japońskim producencie kamer, ich liczbie i zgodności z dyrektywą). Wyjaśnienia te w żaden sposób nie odnosiły się do kwestii ekonomicznych — nie wykazywały, dlaczego cena 43 050 zł jest realna.

Zamawiający mimo wezwania do złożenia odpowiedzi na odwołanie nie zajął żadnego stanowiska. Zamawiający nie określił swojego stosunku co do twierdzeń Odwołującego i zachował całkowitą bierność procesową.

Po przeprowadzeniu rozprawy Izba, uwzględniając dokumentację przedmiotowego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, w tym w szczególności treść SWZ, jak również biorąc pod uwagę argumentację zawartą w odwołaniu oraz bierność procesową Zamawiającego, ustaliła i zważyła, co następuje.

Izba stwierdziła, że nie została wypełniona żadna z przesłanek ustawowych skutkujących odrzuceniem odwołania, wynikających z art. 528 Pzp.

Przystępując do rozpoznania odwołania, Izba ustaliła wystąpienie przesłanek z art. 505 ust. 1 Pzp, tj. istnienie po stronie odwołującego interesu w uzyskaniu zamówienia oraz możliwości poniesienia przez niego szkody w wyniku kwestionowanych czynności zamawiającego.

Izba przeprowadziła dowód z dokumentacji postępowania oraz dokumentów wskazanych przez Odwołującego.

Mając na uwadze powyższe Izba merytorycznie rozpoznała zarzuty odwołania, uznając, że zasługuje ono na uwzględnienie.

Izba ustaliła, co następuje

Po przeprowadzeniu dowodu z dokumentacji postępowania Izba uznała, że okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia, przedstawione w uzasadnieniu odwołania odpowiadają prawdzie.

Izba potwierdziła zatem, że w stosunku do oferty wykonawcy Icam Integrator Bezpieczeństwa spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie zostały wypełnione przesłanki określone w art. 224 ust. 2 pkt 1 Pzp, zgodnie z którym w przypadku gdy cena całkowita oferty złożonej w terminie jest niższa o co najmniej 30 % od wartości zamówienia powiększonej o należny podatek od towarów i usług, ustalonej przed wszczęciem postępowania lub średniej arytmetycznej cen wszystkich złożonych ofert niepodlegających odrzuceniu na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 1, 5a i 10, zamawiający zwraca się o udzielenie wyjaśnień, o których mowa w ust. 1 , chyba że rozbieżność wynika z okoliczności oczywistych, które nie wymagają wyjaśnienia.

Wobec wspomnianej już całkowitej bierności procesowej Zamawiającego, Izba uznała za niecelowe badanie, czy w postępowaniu zaistniały okoliczności oczywiste, które nie wymagają wyjaśnienia. Wykazanie takich okoliczności leżało po stronie Zamawiającego – to jego rolą było uzasadnienie przyczyn odstąpienia od obligatoryjnego wezwania wykonawcy do wyjaśnienia ceny oferty.

W konsekwencji Izba uznała, że w postępowaniu zaistniały przesłanki określone w art. 224 ust. 2 pkt 1 Pzp, co obligowało Zamawiającego do wezwania wykonawcy Icam Integrator Bezpieczeństwa spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie do wyjaśnienia ceny oferty złożonej w postępowaniu.

Izba orzekając nakazała Zamawiającemu dokonanie ww. wezwania, nie ograniczając jednak nakazu wyłącznie do przesłanek wskazanych w art. 224 ust. 2 pkt 1 Pzp. Zamawiający nie jest tym samym zwolniony z oceny zaistnienia przesłanek określonych w punkcie 2 tego przepisu.

Koszty postępowania

O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono stosownie do wyniku sprawy na podstawie art. 575 Pzp oraz w oparciu o przepisy rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz. U. z 2020 r. poz. 2437).

Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji.