Postanowienie KIO 2191/26, KIO 2291/26 z 27 maja 2026 r.

Uzasadnienie

Narodowy Instytut Geriatrii, Reumatologii i Rehabilitacji im. prof. dr hab. med. Eleonory Reicher siedzibą w Warszawie prowadzi zgodnie z ustawą z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1320 ze zm.), dalej: „ustawa Pzp” , w trybie przetargu nieograniczonego postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego na roboty budowlane pn. Modernizacja Kliniki Reumoortopedii oraz budynku 1B - znak sprawy: 15/PN/2026/MT .

Szacunkowa wartość zamówienia jest wyższa od kwot wskazanych w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie art. 3 ust. 3 ustawy Pzp.

Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 20 marca 2026 r., Numer wydania Dz.U. S: 56/2026, ogłoszenie nr 194474-2026.

Wykonawca ZAB-BUD spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie (dalej: „Odwołujący” ) wniósł odwołania wobec treści dokumentów zamówienia.

W odwołaniu z 7 maja 2026 r. (sygn. akt KIO 2191/26) wniesionym wobec braku przeprowadzenia dodatkowego terminu obligatoryjnej wizji lokalnej przewidzianej w Rozdz. IV ust. 10 SWZ, mimo dokonania zmian treści SWZ istotnych dla sporządzenia i przygotowania oferty, które wpłynęły na zmianę kręgu podmiotów zainteresowanych złożeniem oferty oraz adekwatnego przedłużenia terminu składania, ofert Odwołujący zarzucił naruszenie art. 16 pkt 1-3 ustawy Pzp w zw. z art. 131 ust. 1 i ust. 2 pkt. 1) w zw. z art. 226 ust. 1 pkt. 18 ustawy Pzp w zw. z art. 286 ust. 3 ustawy Pzp, art. 283 ustawy Pzp, w zw. z art. 99 ust. 4 ustawy Pzp, poprzez naruszenie zasad równości wykonawców, uczciwej konkurencji, naruszenie zasady przejrzystości i proporcjonalności z uwagi na nie wyznaczenie dodatkowego terminu przeprowadzenia obligatoryjnej wizji lokalnej po dokonaniu istotnej zmiany SWZ polegającej na zmianie opisu przedmiotu zamówienia tj. poprzez dookreślenie obowiązków wykonawcy w zakresie systemu BMS oraz udostępnienia części graficznej ekspertyzy, wpływającej w sposób istotny na sporządzenie i przygotowanie oferty oraz krąg podmiotów zainteresowanych złożeniem oferty w Postępowaniu; zaniechanie wyznaczenia dodatkowego terminu obligatoryjnej wizji lokalnej i odpowiedniego przedłużenia terminu składania ofert, uniemożliwia wykonawcom mogącym ubiegać się o udzielenie zamówienia po publikacji wyjaśnień/zmiany – złożenia oferty, a w sytuacji, gdy Zamawiający pomimo złożenia niniejszego odwołania, nie wyznaczy terminu dodatkowej wizji w dniu 8 maja 2026 r. lub nie przedłuży terminu składania ofert i nie wyznaczy dodatkowego terminu wizji lokalnej celem umożliwienia udziału w Postępowaniu wszystkim wykonawcom zainteresowanym złożeniem oferty, Odwołujący formułuje także zarzut naruszenia art. 255 pkt 6 ustawy Pzp w zw. z art. 457 ust. 1 pkt 1 ustawy Pzp w zw. z art. 286 ust. 3 w zw. z art. 99 ust. 4 ustawy Pzp, w zw. z art. 131 ust. 1 i ust. 2 pkt. 1) ustawy Pzp, art. 283 ustawy Pzp oraz w zw. z art. 16 pkt 1-3 ustawy Pzp oraz art. 17 ust. 1 ustawy Pzp, poprzez brak unieważnienia postępowania, w sytuacji gdy w postępowaniu doszło do powstania niemożliwej do usunięcia wady, która uniemożliwia zawarcie niepodlegającej unieważnieniu umowy w sprawie zamówienia publicznego, tj. niewyznaczenia dodatkowego terminu wizji lokalnej po dokonaniu przez Zamawiającego istotnej zmiany SWZ, a tym samym uniemożliwieniu udziału w wizji wykonawcom, którzy po dokonanej zmianie SWZ byli zdolni do złożenia oferty niepodlegającej odrzuceniu, a z uwagi na brak dodatkowego terminu wizji, nie mogli złożyć oferty niepodlegającej odrzuceniu; co skutkuje naruszeniem zasad przejrzystości Postępowania, równości wykonawców i uczciwej konkurencji, a także porównywalności ofert i w efekcie uzasadnia unieważnienie całego Postępowania.

Odwołujący wnosił o uwzględnienie odwołania i nakazanie Zamawiającemu

1) wyznaczenie dodatkowej wizję na dzień 8 maja 2026 r.;

2) w przypadku braku przeprowadzenia dodatkowej wizji w dniu 8 maja 2026 r. -Zamawiający dokonał modyfikacji postanowień specyfikacji warunków zamówienia w zakresie wyznaczenia dodatkowego terminu wizji oraz zmiany terminu składania ofert umożliwiającego wykonawcom odbycie wizji lokalnej oraz przygotowanie oferty tj. przedłużenia terminu składania ofert o nie mniej niż 10 dni roboczych liczonych od dnia, w którym odbędzie się dodatkowa wizja lokalna

3) poinformowanie wykonawców o przedłużonym terminie składania ofert oraz wyznaczeniu dodatkowego terminu wizji lokalnej przez zamieszczenie informacji na stronie internetowej prowadzonego postępowania, na której została udostępniona SWZ;

4) a ewentualnie w przypadku, gdy Zamawiający pomimo złożonego odwołania, nie przedłuży terminu składania ofert i nie wyznaczy dodatkowego terminu wizji lokalnej – z uwagi na nieprzejrzystość działania Zamawiającego i brak zapewnienia konkurencyjności procedury, a także porównywalności ofert, Odwołujący wnosi o unieważnienie postępowania.

W odwołaniu z dnia 13 maja 2026 r. (sygn. akt KIO 2291/26) wniesionym wobec zaniechania przedłużenia terminu składania ofert o czas niezbędny na zapoznanie się ze zmianą SWZ i przygotowanie oferty, w związku z wyznaczeniem dodatkowego terminu obligatoryjnej wizji lokalnej przewidzianej w Rozdz. IV ust. 10 SWZ, Odwołujący zarzucił naruszenie art. 16 pkt 1-3 ustawy Pzp w związku z naruszeniem art. 137 ust. 6 ustawy Pzp, poprzez brak dokonania przedłużenia terminu składania ofert o czas niezbędny na przygotowanie oferty, w związku z wyznaczeniem dodatkowego terminu przeprowadzenia obligatoryjnej wizji lokalnej po dokonaniu istotnej zmiany SWZ polegającej na zmianie opisu przedmiotu zamówienia, pomimo, że zmiany są istotne dla sporządzenia oferty i wymagają od wykonawców dodatkowego czasu na zapoznanie się ze zmianą SWZ i przygotowanie ofert, co skutkuje zatem naruszeniem zasad przejrzystości Postępowania, równości wykonawców i uczciwej konkurencji, a także porównywalności ofert.

Odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania i nakazanie Zamawiającemu przedłużenie terminu składania ofert o czas niezbędny na zapoznanie się ze zmianą SWZ (z uwzględnieniem ostatniej wizji lokalnej) i przygotowanie oferty tj. przedłużył termin składania ofert do dnia 25 maja 2026 r. godz. 10:00, ewentualnie w przypadku, gdy Zamawiający pomimo złożonego odwołania, nie przedłuży terminu składania ofert do dnia 25 maja 2026 r. godz. 10:00 – z uwagi na nieprzejrzystość działania Zamawiającego i brak zapewnienia konkurencyjności procedury, a także porównywalności ofert, Odwołujący wnosi o unieważnienie postępowania na podstawie art. 255 pkt 6 ustawy Pzp jako obarczonego jest niemożliwą do usunięcia wadą uniemożliwiającą zawarcie niepodlegającej unieważnieniu umowy w sprawie zamówienia publicznego.

Z akt sprawy wynika że żaden wykonawca nie zgłosił przystąpienia do postępowania odwoławczego w charakterze uczestnika postępowania, w żadnej ze spraw.

Pismem z 11 maja 2026 r. Odwołujący wniósł w sprawie KIO 2191/26 o umorzenie postępowania odwoławczego na podstawie art. 568 pkt 2 ustawy Pzp, wskazując że wprowadzoną zmianą w treści dokumentów zamówienia Zamawiający zrealizował wszystkie żądania zawarte w odwołaniu.

Pismem z 21 maja 2026 r. Zamawiający złożył odpowiedź na odwołanie, w treści której wniósł o:

1) zarządzenie łącznego rozpoznania niniejszego odwołania z odwołaniem Odwołującego z dnia 7 maja 2026 r., sygn. KIO 2191/26, dotyczącym niewyznaczenia dodatkowego terminu obowiązkowej wizji lokalnej, wniesionym w tym samym Postępowaniu;

2) umorzenie postępowania odwoławczego w sprawie KIO 2291/26;

3) umorzenie postępowania odwoławczego w sprawie KIO 2191/26.

Zamawiający wskazał, że uwzględnił zarzut dotyczący potrzeby umożliwienia wykonawcom udziału w dodatkowej wizji lokalnej. Dodatkowa wizja lokalna została przeprowadzona w dniu 8 maja 2026 r., tj. w dniu wskazanym w odwołaniu z dnia 7 maja 2026 r. Ponadto Zamawiający wyjaśnił, że po wniesieniu odwołania z dnia 13 maja 2026 r. Zamawiający dokonał dalszej zmiany Postępowania. Zmianą treści SWZ z dnia 18 maja 2026 r. Zamawiający przedłużył termin składania ofert do dnia 25 maja 2026 r. do godziny 10:00 oraz termin otwarcia ofert do dnia 25 maja 2026 r. do godziny 10:10. Zmiana ta została także odzwierciedlona w ogłoszeniu o zmianie ogłoszenia opublikowanym w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Mając na uwadze powyższe, Izba stwierdziła, że postępowanie odwoławcze stało się zbędne, Zamawiający wprowadził bowiem w treści dokumentów zamówienia zmiany odpowiadające żądaniom Odwołującego sformułowanym w obu odwołaniach. W związku z powyższym Izba uznała, że spór zainicjowany odwołaniami przestał być aktualny, a postępowanie odwoławcze w obu sprawach należy umorzyć.

Podstawą do umorzenia postępowania jest także stwierdzenie przez Izbę, że postępowanie stało się z innej przyczyny zbędne lub niedopuszczalne. Ustawodawca nie doprecyzował, o jakie konkretnie sytuacje chodzi, wobec czego zawsze należy dokonać indywidualnej oceny zaistniałego w danej sprawie stanu faktycznego.

Wyjaśnić należy, że warunkiem rozpoznania przez Izbę odwołania jest istnienie czynności, bądź zaniechania czynności wobec których jest ono wniesione. Innymi słowy, na moment wniesienia odwołania musi istnieć przedmiot zaskarżenia, będący podstawą dla wykonawcy do wniesienia środka ochrony prawnej. Następnie, zgodnie z treścią art. 552 ust. 1 ustawy Pzp Izba wydając orzeczenie bierze pod uwagę stan rzeczy ustalony na moment zamknięcia postępowania odwoławczego. Ustawodawca przewidział więc sytuację, w której może dojść do zmian w toku postępowania o udzielenie zamówienia i zobowiązał Izbę do uwzględnienia takiej okoliczności przy orzekaniu.

Mając na uwadze powyższe, Izba uznała, że podstawa umorzenia postępowania, o której mowa w art. 568 pkt 2 ustawy Pzp zachodzi w okolicznościach tej sprawy. Zamawiający unieważnił bowiem postępowanie o zamówienie. W tym stanie rzeczy dalsze prowadzenie tego postępowania odwoławczego jest zbędne lub niedopuszczalne.

Koszty postępowania

O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono stosownie do art. 557 ustawy Pzp i § 9 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz. U. z 2020 r. poz. 2437), nakazując zwrot na rzecz Odwołującego kwoty uiszczonej tytułem wpisu.

Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w sentencji.