Wyrok KIO 3799/26 z 25 sierpnia 2026 r.

Uzasadnienie

Zamawiający Miasto Poznań - Zarząd Dróg Miejskich, ul. Wilczak 17, 61-623 Poznań, 05-816 Michałowice, prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego w trybie przetargu nieograniczonego na podstawie ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 793, z późn. zm.), dalej „ustawa Pzp” lub „Pzp”, pn. „Obsługa urządzeń do poboru opłat parkingowych (automatów parkingowych) na obszarze ŚSPP Centrum i Jeżyce oraz SPP Śródka, Politechnika i Jeżyce w Poznaniu w zakresie serwisu” (numer referencyjny: DZ.PP.341.40.2026 ).

Ogłoszenie o zamówieniu opublikowane zostało w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej 10 kwietnia 2026 r. pod numerem : 246579-2026 (OJ S 70/2026).

3 sierpnia 2026 r. odwołanie złożył wykonawca City Parking Group S.A., ul. Budowlanych 3, 86-300 Grudziądz, od niezgodnych z przepisami Pzp czynności zamawiającego w postaci wyboru najkorzystniejszej oferty, zaniechania odtajnienia całości wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej ceny, złożonych przez KBU Sp. z o.o. oraz ewentualnie, zaniechania odrzucenia oferty tego wykonawcy jako zawierającej rażąco niską cenę i dokonania czynności wyboru oferty złożonej przez KBU Sp. z o.o. jako najkorzystniejszej.

Odwołujący czynnościom zamawiającego zarzucił:

1) naruszenie art. 18 ust. 1 - 3 Pzp w zw. z art. 16 pkt 1 i 2 Pzp, poprzez ograniczenie jawności postępowania w sposób nieuzasadniony, tj. poprzez uznanie za zasadne zastrzeżenie tajemnicy przedsiębiorstwa w zakresie wyjaśnień rażąco niskiej ceny i dołączonych do nich dowodów, złożonych przez KBU Sp. z o.o. w sytuacji, gdy wykonawca ten wraz z przekazaniem tych informacji nie wykazał, że spełniają one przesłanki określone w art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (dalej „uznk”) ewentualnie, w przypadku nieuwzględnienia zarzutu nr 1

2) naruszenie art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 5 i 6 ustawy Pzp, poprzez zaniechanie odrzucenia oferty złożonej przez KBU Sp. z o.o. jako zawierającej rażąco niską cenę, pomimo że złożone w terminie zakreślonym wezwaniem wyjaśnienia nie uzasadniają podanej w ofercie ceny,

3) a w konsekwencji również art. 239 ust. 1 w zw. z art. 17 ust. 2 ustawy Pzp, poprzez dokonanie wyboru oferty najkorzystniejszej w sytuacji wadliwej oceny dokumentów złożonych przez KBU Sp. z o.o. Wskazując na powyższe zarzuty, odwołujący wniósł o:

I merytoryczne rozpatrzenie odwołania i jego uwzględnienie w całości, II nakazanie zamawiającemu unieważnienie czynności wyboru oferty najkorzystniejszej, odtajnienie wyjaśnień rażąco niskiej ceny złożonych przez KBU Sp. z o.o. oraz udostępnienie ich odwołującemu, III w przypadku rozpatrzenia zarzutu nr 2, o unieważnienie czynności wyboru najkorzystniejszej oferty, odrzucenie oferty KBU Sp. z o.o. jako oferty zawierającej cenę rażąco niską i powtórzenie czynności badania i oceny ofert.

Ponadto odwołujący wniósł o:

I orzeczenie od zamawiającego na rzecz odwołującego uzasadnionych kosztów postępowania odwoławczego, obejmujących w szczególności koszt wpisu oraz wynagrodzenie pełnomocnika, określonego na podstawie rachunku, który zostanie przedłożony do akt sprawy, II dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów wymienionych w odwołaniu.

4 sierpnia 2026 r. zamawiający wezwał wraz kopią odwołania uczestników postępowania do wzięcia udziału w postępowaniu odwoławczym.

Do postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego 7 sierpnia 2026 r. zgłosił przystąpienie wykonawca KBU Sp. z o.o., ul. Plac Na Groblach 21/D, 30-101 Kraków. 17 sierpnia 2026 r. zamawiający złożył odpowiedź na odwołanie, w której oświadczył, że uwzględnia odwołanie i wykona żądania odwołania.

18 sierpnia 2026 r. wykonawca KBU Sp. z o.o., ul. Plac Na Groblach 21/D, 30-101 Kraków, złożył pismo procesowe, w którym oświadczył, że wnosi sprzeciw wobec uwzględnienia przez zamawiającego zarzutów odwołania w całości i podtrzymał wniosek o oddalenie odwołania w całości jako bezzasadnego.

Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i stwierdziła

Odwołanie nie zawiera braków formalnych, od odwołania uiszczono wpis, nie zaistniały przesłanki określone w art. 528 ustawy Pzp, skutkujące odrzuceniem odwołania, odwołujący posiada interes w rozumieniu art. 505 ust. 1 ustawy Pzp, uprawniający do złożenia odwołania.

Do postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego pr zystąpił wykonawca zgłaszający przystąpienie.

Izba, działając zgodnie z art. 542 ust. 1 ustawy Pzp, dopuściła w niniejszej sprawie dowody z dokumentacji postępowania o zamówienie publiczne nadesłanej przez zamawiającego, a także zawnioskowane i złożone w toku postępowania odwoławczego, przy czym dowód przystępującego załączony do zgłoszenia przystąpienia - zarządzenie nie był przydatny dla rozpoznania sprawy, ponieważ nie został złożony przy wyjaśnieniach kalkulacji ceny przez przystępującego.

Przy rozpoznawaniu sprawy izba wzięła pod uwagę także stanowisko wynikające z odwołania, odpowiedzi na odwołanie, zgłoszenia przystąpienia, pisma procesowego z wniesionym sprzeciwem, oraz stanowiska i oświadczenia obecnych na posiedzeniu i rozprawie, złożone ustnie do protokołu.

Odnosząc się do podniesionych w treści odwołania zarzutów, stwierdzić należy, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.

Izba dokonała następujących niespornych ustaleń faktycznych za odwołującym:

W postępowaniu ofertę złożyło 2 wykonawców: odwołujący (cena oferty: 2 162 955 zł) i przystępujący (cena oferty: 1 933 888,08 zł).

12 czerwca 2026 r. zamawiający wezwał przystępującego do złożenia wyjaśnień rażąco niskiej ceny na podstawie art. 224 ust. 1 ustawy Pzp:

„(…) Zamawiający zwraca się do Wykonawcy o udzielenie wyjaśnień, w tym złożenie dowodów, dotyczących wyliczenia ceny.

1. W szczególności, zgodnie z art. 224 ust. 4 Ustawy, Zamawiający żąda złożenia wyjaśnień w zakresie: - zgodności z przepisami dotyczącymi kosztów pracy, których wartość przyjęta do ustalenia ceny nie może być niższa od minimalnego wynagrodzenia za pracę albo minimalnej stawki godzinowej, ustalonych na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę lub przepisów odrębnych właściwych dla spraw, z którymi związane jest realizowane zamówienie; - zgodności z przepisami z zakresu prawa pracy i zabezpieczenia społecznego, obowiązującymi w miejscu, w którym realizowane jest zamówienie. Wyjaśnienia Wykonawcy muszą zawierać wskazanie liczby pracowników przewidzianych do realizacji przedmiotowego zamówienia, z określeniem w jakiej formie są zatrudnieni i w jakim wymiarze czasu (etatu).

W celu potwierdzenia zgodności z przepisami dotyczącymi kosztów pracy oraz z zakresu prawa pracy i zabezpieczenia społecznego Wykonawca jest zobowiązany przedstawić stosowne dowody, tj. np. listy płac, promesy zatrudnienia lub zanonimizowane umowy o pracę, oraz przedstawić kalkulację umożliwiającą weryfikację wysokości wynagrodzenia pracowników/ stawek roboczogodziny przyjętych do obliczenia ceny oferty, z wyszczególnieniem pracowników przewidzianych do realizacji zamówienia i ich funkcji, w szczególności co najmniej 5 osób, o których mowa w punkcie 9.1.2 lit. b) SWZ oraz osoby, o której mowa w punkcie 9.1.2 lit. c) SWZ.

2. Wykonawca zobowiązany jest przedstawić szczegółową kalkulację kosztów realizacji przedmiotu zamówienia wraz z dowodami potwierdzającymi realność przyjętych założeń kosztowych, w tym szczególności:

1) kalkulację kosztów dotyczących pracy zespołów serwisowych przewidzianych do realizacji przedmiotu zamówienia i osoby koordynatora, tj. m.in. kosztów pracowniczych (z uwzględnieniem wytycznych wskazanych w ust. 1 wezwania), kosztów wyposażenia pracowników, szkoleń, telefonów komórkowych;

2) kalkulację kosztów związanych z wyposażeniem i użytkowaniem pojazdów, w tym szczególności kosztów paliwa, ubezpieczenia, przeglądów, parkowania w strefie płatnego postoju, systemów GPS;

3) kalkulację kosztów związanych z pozyskaniem i utrzymaniem certyfikatów z zakresu eksploatacji i obsługi serwisowej urządzeń typu Strada S5;

4) kalkulację kosztów dotyczących napraw automatów parkingowych, w tym dostaw części zamiennych, udzielenia gwarancji i rękojmi na zamontowane elementy oraz dysponowania sześcioma zastępczymi automatami parkingowymi i kosztami ich montażu, a także dostaw elementów eksploatacyjnych, tj. m.in. kart SIM, papieru, nowych akumulatorów, naklejek informacyjnych oraz wszystkich innych składowych wchodzących w koszt serwisu;

5) kalkulację kosztów związanych ze zmianą lokalizacji automatów parkingowych;

6) kalkulację kosztów związanych z zawarciem i utrzymaniem przez cały okres realizacji zamówienia polisy ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności;

7) kalkulację kosztów dotyczących przeglądów automatów parkingowych, utrzymania ich w czystości przez cały okres realizacji przedmiotu zamówienia (w tym w okresie zimowym) oraz konwoju i przeliczania środków pieniężnych;

8) kalkulację kosztów dotyczących utrzymania biura (centrali dla pracowników) i magazynu części zamiennych zlokalizowanego w obrębie miasta Poznania oraz kalkulację kosztów dostawy laptopa wraz z oprogramowaniem;

9) kalkulację kosztów dotyczących zapewnienia i utrzymania systemu nadzorującego pracę parkomatów w tym kosztów utrzymania pełnej integracji w zakresie funkcjonowania taryfy preferencyjnej, tj. Zniżki OK Poznań;

10) kalkulację kosztów związanych z zawieraniem umów z agentami rozliczeniowymi procesującymi przyjmowanie płatności bezgotówkowych, tj. kartami płatniczymi oraz BLIK;

11) informację o zakładanym zysku Wykonawcy.

Wykonawca powinien wskazać elementy składowe zaoferowanej ceny, opatrzeć komentarzem odnośnie przyjętych założeń, w tym opisać czynniki mające wpływ na obniżenie kosztów oraz przedstawić dowody potwierdzające założenia przyjęte przez niego w kalkulacji. W związku z zadeklarowaniem w ofercie zamiaru powierzenia części zamówienia podwykonawcom (konwój i przeliczenie bilonu, prace informatyczne, utrzymanie systemów informatycznych) Wykonawca powinien przedłożyć dowody potwierdzające możliwość pozyskania usług od podwykonawców w określonych cenach, np. oferty lub umowy o podwykonawstwo.

3. Dodatkowo Wykonawca powinien złożyć wyjaśnienia w zakresie: - zarządzania procesem świadczonych usług; - wybranych rozwiązań technicznych, wyjątkowo korzystnych warunków dostaw, usług; - oryginalności dostaw, usług; - zgodności z prawem w rozumieniu przepisów o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej; - zgodności z przepisami z zakresu ochrony środowiska; - wypełniania obowiązków związanych z powierzeniem wykonania części zamówienia podwykonawcom jeśli ww. uwarunkowania miały wpływ na kalkulację istotnych części składowych ceny.

Wyjaśnienia dotyczące ceny oferty powinny wyraźnie wskazywać na argumenty potwierdzające realność, opłacalność i rynkowość dokonanej wyceny. Wykonawca powinien przedstawić każdy dowód, który może się okazać przydatny dla wykazania jego twierdzeń.

Przedmiotowe wyjaśnienia, w tym dowody, należy złożyć w formie elektronicznej (z kwalifikowanym podpisem elektronicznym) za pośrednictwem formularza do komunikacji dostępnego w zakładce „Formularze” („Formularze do komunikacji”) na stronie prowadzonego postępowania w terminie do dnia 19 czerwca 2026 r.”.

13 czerwca 2026 r. przystępujący wniósł o przedłużenie terminu do złożenia przedmiotowych wyjaśnień do 26 czerwca 2026 r., na co wyraził zgodę zamawiający w piśmie z 16 czerwca 2026 r. 26 czerwca 2026 r. przystępujący złożył wyjaśnienia, oznaczone w dokumentacji zamówienia: - jako tajne: uzasadnienie zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa, załączniki do uzasadnienia zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa (Polityka, Regulamin, Umowy o zachowaniu w poufności), - jako zawierające tajemnicę przedsiębiorstwa: 24 załączniki, w tym załączniki 1, 2, 3, 4, 5, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 17, 18, 19, 20, 21, 24 z tajemnicą przedsiębiorstwa i pliki: 2024_06_26 Wyjaśnienia rnc – TAJEMNICA PRZEDSIĘBIORSTWA-sig.pdf (Dotyczy: postępowania o udzielenie zamówienia publicznego prowadzonego w trybie przetargu nieograniczonego pn.: „Utrzymanie w stałej sprawności urządzeń do poboru opłat w Śródmiejskiej Strefie Płatnego Parkowania i Strefie Płatnego Parkowania na terenie Jeżyc w Poznaniu” prowadzonego pod numerem referencyjnym DZ.PP.341.25.2024 – odpowiedź na wezwanie z dnia 31.05.2024 roku.) i 2026_06_26 wyjaśnienia rnc – WERSJA JAWNA-sig.pdf (dotyczy postępowania w sprawie z zaczernionymi informacjami – podpisane o 2026-06-26 16:56).

30 czerwca 2026 r. przystępujący złożył plik, który jak podał w wiadomości mailowej „omyłkowo nie został załączony”, w wersji zawierającej tajemnicę przedsiębiorstwa – pismo z 26 czerwca 2026 r. – podpisane o 2026-06-26 16:46.

23 lipca 2026 r. zamawiający poinformował o wyborze oferty przystępującego jako oferty najkorzystniejszej.

Odwołujący zwrócił się do zamawiającego z wnioskiem, który miał potwierdzić, czy zamawiający dysponował w terminie złożenia wyjaśnień rażąco niskiej ceny wyjaśnieniami obejmującymi pełną treść, a nie jedynie fragmenty nieobjęte tajemnicą przedsiębiorstwa.

27 lipca 2026 r. zamawiający udzielił odwołującemu odpowiedzi:

„W odpowiedzi na pismo Wykonawcy z dnia 24 lipca 2026 r., działając na podstawie art. 74 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych (t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 793), zwanej dalej Ustawą, Zamawiający informuje, iż:

1) dokumenty nieobjęte tajemnicą przedsiębiorstwa zostały przekazane Wykonawcy jako załącznik do odpowiedzi z dnia 23 lipca 2026 r. Plik zip Wyjaśnienia rnc (zawiera tajemnicę przedsiębiorstwa) zawiera 26 plików, w tym 20 plików zastrzeżonych jako tajemnica przedsiębiorstwa.

Pliki jawne to: FV przegląd techniczny jawne, Abonamenty ZDM jawne, środki czystości, Oferta Szkolenia 2026 jawne, Oferta utrzymanie S5 jawne oraz 2026_06_26 Wyjaśnienia rnc – wersja WERSJA JAWNA-sig;

2) dokument 2026_06_26 wyjaśnienia - wersja zawierająca tajemnicę przedsiębiorstwa do złożenia-sig został zastrzeżony jako tajemnica przedsiębiorstwa;

3) załącznik z dnia 30 czerwca 2026 r., tj. 2026_06_26 wyjaśnienia - wersja zawierająca tajemnicę przedsiębiorstwa do złożenia-sig.pdf, został przekazany Zamawiającemu po kontakcie telefonicznym z KBU Sp. z o.o.;

4) dokument 2026_06_26 wyjaśnienia rnc - wersja WERSJA JAWNA-sig pochodzi z folderu zip Wyjaśnienia rnc (zawiera tajemnicę przedsiębiorstwa) przekazanemu Zamawiającemu poprzez platformę e-Zamówienia.

W celu zachowania przejrzystości postępowania, Zamawiający ponownie przekazuje ww. wskazane dokumenty, które nie zostały zastrzeżone jako tajemnica przedsiębiorstwa.”.

Na podstawie ustawy Pzp:

1) art. 16 ust. 1 i 2:

„Zamawiający przygotowuje i przeprowadza postępowanie o udzielenie zamówienia w sposób:

1) zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji oraz równe traktowanie wykonawców;

2) przejrzysty;”;

2) art. 17 ust. 2:

„2. Zamówienia udziela się wykonawcy wybranemu zgodnie z przepisami ustawy.”;

3) art. 18 ust. 1-3:

„1. Postępowanie o udzielenie zamówienia jest jawne.

2. Zamawiający może ograniczyć dostęp do informacji związanych z postępowaniem o udzielenie zamówienia tylko w przypadkach określonych w ustawie.

3. Nie ujawnia się informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2026 r. poz. 85), jeżeli wykonawca, wraz z przekazaniem takich informacji, zastrzegł, że nie mogą być one udostępniane oraz wykazał, że zastrzeżone informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Wykonawca nie może zastrzec informacji, o których mowa w .”;

4) art. 224 ust. 5 i 6:

„5. Obowiązek wykazania, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny lub kosztu spoczywa na wykonawcy.

6. Odrzuceniu, jako oferta z rażąco niską ceną lub kosztem, podlega oferta wykonawcy, który nie udzielił wyjaśnień w wyznaczonym terminie, lub jeżeli złożone wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny lub kosztu.”;

5) art. 226 ust. 1 pkt 8:

„1. Zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli:

8) zawiera rażąco niską cenę lub koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia;”;

4) art. 239 ust. 1:

„1. Zamawiający wybiera najkorzystniejszą ofertę na podstawie kryteriów oceny ofert określonych w dokumentach zamówienia.”.

Biorąc pod uwagę stan rzeczy ustalony w toku postępowania (art. 552 ust.1 ustawy Pzp), oceniając wiarygodność i moc dowodową po wszechstronnym rozważeniu zebranego materiału dowodowego (art. 542 ust. 1 ustawy Pzp), izba stwierdziła, co następuje.

Odnosząc się do zarzutów odwołania w ocenie izby zarzuty nie potwierdziły się.

Zarzuty i żądania odwołania

Odwołujący zarzucił w odwołaniu, że przystępujący do 26 czerwca 2026 r. złożył jedynie plik wyjaśnień, który zawiera dane jawne, zamawiający nie dysponował zatem wyjaśnieniami obrazującymi elementy zastrzeżone jako tajemnica przedsiębiorstwa, wraz z przekazaniem wyjaśnień 30 czerwca 2026 r. KBU Sp. z o.o. nie zastrzegła tajemnicy przedsiębiorstwa, jak również nie powołała się na zastrzeżenie już przekazane.

W ocenie izby odwołujący nie udowodnił, że uzupełnienie wyjaśnień kalkulacji ceny 30 czerwca 2026 r. nie wynikało z omyłki przystępującego, ponieważ z dokumentacji zamówienia wynika taka omyłka - oba dokumenty zarówno o treści jawnej z 26 czerwca 2026 r., złożony 26 czerwca 2026 r., jak i o treści tajnej z 26 czerwca 2026 r., złożony 30 czerwca 2026 r., są podpisane 26 czerwca 2026 r. po godzinie 16.00 z różnicą czasową 10 minut (odpowiednio o 16.56 i 16.46). Izba ustaliła także na podstawie dokumentacji zamówienia, że wyjaśnienia kalkulacji ceny odwołujący złożył 26 czerwca 2026 r, w dwóch wiadomościach tego samego dnia – pierwszej o 18:14:26, zaś drugą o 18:16:34. Przystępujący na rozprawie oświadczył, że dokumenty z 26 czerwca 2026 r. nie różnią się między sobą z wyłączeniem zaczernienia części treści w jednym z nich. Odwołujacy nie wskazał podstawy prawnej zakazu przyjęcia przez zamawiającego uzupełnionych wyjaśnień. Wobec tego izba ustaliła, że przystępujący na skutek omyłki nie złożył w terminie pełnych wyjaśnień, natomiast złożył z opóźnieniem zamawiającemu pełną treść wyjaśnień, nie mając możliwości ewentualnej niedozwolonej modyfikacji pierwotnych wyjaśnień. Nadto uzasadnienie zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa odnosi się wobec powyższego do pełnych wyjaśnień, złożonych 30 czerwca 2026 r., stąd nie potwierdził się zarzut, że do wyjaśnień złożonych 30 czerwca 2026 r. przystępujący nie złożył uzasadnienia zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa.

Z udzielonej odpowiedzi przez zamawiającego odwołującemu 27 lipca 2026 r., jak również oświadczenia przystępującego na rozprawie wynika, że przed przekazaniem 30 czerwca 2026 r. wyjaśnień przystępującego bez zaczernienia tajemnicy przedsiębiorstwa, zamawiający i przystępujący kontaktowali się w tej sprawie. Tego faktu odwołujący nie skarżył w odwołaniu i z tej przyczyny prawidłowość czynności zamawiającego jako pozostającej poza zakresem odwołania izba nie poddaje pod ocenę izby.

Izba podziela pogląd wyrażony w wyroku Krajowej Izby Odwoławczej z 18 marca 2025 r., sygn. akt KIO 3431/25: „(…) nie jest możliwe uznanie, że Zamawiający przyjmując Wyjaśnienia RNC naruszył wskazywane przez Odwołującego, przepisy P.z.p. Żaden z przepisów P.z.p. nie obliguje bowiem zamawiającego do odrzucenia wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej ceny, złożonych przez wykonawcę z uchybieniem terminu. Przepis art. 226 ust. 6 P.z.p. sankcjonuje bowiem całkowitą bierność wykonawcy w złożeniu przedmiotowych wyjaśnień, obligując zamawiającego do odrzucenia – jako zawierającej rażąco niską cenę - oferty wykonawcy, który nie udzielił wyjaśnień w wyznaczonym terminie, przez co należy rozumieć sytuację, w której wykonawca pozostawał całkowicie bierny w zadośćuczynieniu wezwaniu zamawiającego. (…).”.

W sprawie przystępujący złożył wyjaśnienia po kontakcie telefonicznym z zamawiającym, który jest dysponentem terminu wyznaczanego na złożenie wyjaśnień, odwołujący nie kwestionował tego faktu w odwołaniu, nie zarzucał zawinienia przystępującemu w złożeniu wyjaśnień z opóźnieniem.

Odnosząc się do zarzutu 1 co do zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa przez przystępującego, w pierwszej kolejności i zba wskazuje, że orzekając w sprawie ma na uwadze:

1) wyrok TSUE z 17 listopada 2022 r. w sprawie C-54/21:

„(…) (47) W tym względzie należy na wstępie zauważyć, że art. 18 dyrektywy 2014/24 ustanawia zasady regulujące udzielanie zamówień publicznych, których dyrektywa ta dotyczy. Jak wynika z ust. 1 tego przepisu, instytucje zamawiające muszą zapewnić „równe i niedyskryminacyjne” traktowanie wykonawców oraz działać w szczególności „w sposób przejrzysty”.

(48) Instytucja zamawiająca, niezależnie od spoczywającego na niej obowiązku działania w sposób przejrzysty, zgodnie z art. 21 ust. 1 wspomnianej dyrektywy nie może ujawniać „informacji przekazanych jej przez wykonawców i oznaczonych przez nich jako poufne”.

(49) W tym względzie Trybunał wielokrotnie orzekał, że podstawowy cel przepisów Unii w dziedzinie zamówień publicznych polega na zapewnieniu istnienia niezakłóconej konkurencji oraz że aby zrealizować ten cel, ważne jest, by instytucje zamawiające nie ujawniały związanych z postępowaniami o udzielenie zamówienia publicznego informacji, których treść mogłaby zostać wykorzystana w celu zakłócenia konkurencji bądź to w przetargu będącym właśnie w toku, bądź też w późniejszych przetargach.

Ze względu na to, że postępowania o udzielenie zamówienia publicznego opierają się na stosunku zaufania między instytucjami zamawiającymi a wykonawcami, ci ostatni powinni móc przedkładać instytucjom zamawiającym wszelkie informacje użyteczne w ramach takiego postępowania bez obawy, że instytucje te przekażą osobom trzecim informacje, których ujawnienie mogłoby przynieść rzeczonym wykonawcom szkodę (wyroki: z dnia 14 lutego 2008 r., Varec, , , pkt – ; z dnia 7 września 2021 r., Klaipėdos regiono atliekų tvarkymo centras, , , pkt ).(…)”;

2) motyw (14) Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/943 z dnia 8 czerwca 2016 r. w sprawie ochrony niejawnego know-how i niejawnych informacji handlowych (tajemnic przedsiębiorstwa) przed ich bezprawnym pozyskiwaniem, wykorzystywaniem i ujawnianiem (Dz. U. UE. L. z 2016 r. Nr 157, str. 1): "Należy przyjąć jednolitą definicję tajemnicy przedsiębiorstwa bez ograniczania zakresu ochrony przed przywłaszczeniem. Taka definicja powinna zatem być sformułowana w sposób uwzględniający know-how, informacje handlowe i informacje techniczne w przypadkach, w których istnieje zarówno uzasadniony interes w utrzymaniu poufności, jak i uzasadnione oczekiwanie, że taka poufność zostanie zachowana. Ponadto taki know-how lub informacje powinny mieć rzeczywistą lub potencjalną wartość handlową. Takie informacje lub know-how powinny być uważane za informacje o wartości handlowej wówczas, gdy przykładowo ich bezprawne pozyskiwanie, wykorzystywanie lub ujawnianie może spowodować szkody dla interesów osoby, która zgodnie z prawem sprawuje nad nimi kontrolę, szkodząc jej naukowemu lub technicznemu potencjałowi, interesom gospodarczym lub finansowym, pozycji strategicznej lub zdolności do konkurowania. Definicja tajemnicy handlowej nie obejmuje nieistotnych informacji oraz doświadczeń i umiejętności, które zostały zdobyte przez pracowników w trakcie prowadzenia normalnej pracy, a także nie obejmuje informacji, które są powszechnie znane lub łatwo dostępne osobom z kręgów zajmujących się zwykle tym rodzajem informacji.”;

3) wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 6 kwietnia 2023 r., sygn. akt XXIII Zs 19/23 (LEX nr 3569823), w którym Sąd w szczególności podniósł: „W ocenie Sądu Okręgowego, jak już wskazano wyżej, wykonawca (...) zastosował się do wymogów wskazanych przepisów prawa materialnego. Trafnie podniesiono w zarzutach skargi, że w świetle wadliwie ocenionych przez KIO dowodów, wykonawca (...) wykonał nałożony przepisem art. 18 ust. 3 ustawy PZP obowiązek "wykazania", że zastrzeżone informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Co ważne, przepis ów nie wymaga złożenia dowodów (por. przepis art. 224 ust. 1 ustawy PZP) (…) Na tle stanu faktycznego tej sprawy, nie ma wątpliwości, że trafny był zarzut skargi naruszenia prawa materialnego polegającego na przyjęciu przez (...) zawężającego rozumienia przepisu art. 18 ust. 3 ustawy PZP do sytuacji, w której obowiązkiem (...) było w istocie udowodnienie, a nie jak stanowi ten przepis "wykazanie", że zastrzeżone informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa (...). Rację ma skarżący, że uzasadnienie zastrzeżenia przekazywanych informacji, jako tajemnicy przedsiębiorstwa może opierać się na oświadczeniu wykonawcy, które zawiera przekonującą argumentację, zaś złożenie dowodów należy ocenić pozytywnie, jako działanie mające na celu uwiarygodnienie informacji zawartych w złożonym oświadczeniu. Przedstawienie przez (...) dowodów potwierdzających argumentację (...) o zasadności dokonywanego zastrzeżenia, tj. dowodów z Zarządzenia jak i zanonimizowanej umowy o pracę (Załączniki nr 2 i 3), świadczy o zachowaniu przez (...) szczególnej staranności, wyższej niż wymagana art. 18 ust. 3 ustawy PZP, która miała na celu wykazanie, że zastrzegane przez (...) informacje rzeczywiście stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa (...)..” W ocenie izby w sprawie kluczowe było udowodnienie twierdzeń odwołania, któremu jednak odwołujący nie sprostał. To na odwołującym spoczywał ciężar udowodnienia zarzutów odwołania, ponieważ wynika to z art. 534 ust. 1 ustawy Pzp, który stanowi, że „1. Strony i uczestnicy postępowania odwoławczego są obowiązani wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne.”.

Izba zauważa, że nie istnieje określony przepisami wzorzec uzasadnienia zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa. Każdy wykonawca samodzielnie ustala informacje konieczne do objęcia ochroną i odpowiednio uzasadnia zastrzeżenie tych informacji jako tajemnicy przedsiębiorstwa.

Izba nie zgodziła się z twierdzeniem odwołującego co do tego, że przystępujący nie zastrzegł informacji skutecznie, gdyż w przypadku większości powołanych okoliczności KBU Sp. z o.o. nie przedkłada żadnych dowodów, które mogłyby potwierdzić faktyczne funkcjonowanie tych rozwiązań (pkt 11. uzasadnienia odwołania). Zdaniem izby obowiązkiem przystępującego było wykazanie przesłanek zastrzeżenia informacji jako tajemnicy przedsiębiorstwa a nie udowodnienie. Izba podziela stanowisko w cytowanym wyżej wyroku Sądu co do tego, że wykonawca nie jest obowiązany do składania dowodów, a zauważa, jak i odwołujący, że przystępujący do uzasadnienia zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa załączył Politykę bezpieczeństwa KBU - dokument potwierdzający funkcjonowanie w KBU formalnych zasad bezpieczeństwa informacji i ochrony danych, Regulamin ochrony danych KBU - dokument potwierdzający funkcjonowanie wewnętrznych reguł postępowania z danymi oraz informacjami chronionymi, Umowy o zachowaniu poufności zawarte z pracownikami - dokumenty potwierdzające, że pracownicy KBU zobowiązani są do zachowania w tajemnicy informacji handlowych, organizacyjnych, technologicznych, prawnych, finansowych, know-how, strategii biznesowych oraz innych informacji posiadających wartość gospodarczą. Zarzuty jak brak dat na dokumentach nie potwierdzają w ocenie izby, że dokumenty te nie obowiązują u przystępującego, gdy przystępujący powołał się na nie jako obowiązujące.

Odwołujący podał, że zamawiający nie udostępnił mu umów o zachowaniu poufności, stanowiących załącznik do uzasadnienia tajemnicy przedsiębiorstwa.

Jak podał przystępujący w pkt VIII uzasadnienia zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa:

„VIII. Dowody potwierdzające zasadność zastrzeżenia Na potwierdzenie zasadności niniejszego zastrzeżenia Wykonawca wskazuje następujące dowody potwierdzające podjęcie działań w celu zachowania informacji w poufności. Do tej kategorii należą dokumenty i informacje wykazujące, że KBU rzeczywiście chroni informacje objęte niniejszym zastrzeżeniem. Są to w szczególności:

• Polityka bezpieczeństwa KBU - dokument potwierdzający funkcjonowanie w KBU formalnych zasad bezpieczeństwa informacji i ochrony danych,

• Regulamin ochrony danych KBU - dokument potwierdzający funkcjonowanie wewnętrznych reguł postępowania z danymi oraz informacjami chronionymi,

• Umowy o zachowaniu poufności zawarte z pracownikami - dokumenty potwierdzające, że pracownicy KBU zobowiązani są do zachowania w tajemnicy informacji handlowych, organizacyjnych, technologicznych, prawnych, finansowych, know-how, strategii biznesowych oraz innych informacji posiadających wartość gospodarczą, Wykonawca wskazuje, że powyższe dowody należy oceniać łącznie w odniesieniu do konkretnych kategorii zastrzeganych informacji.”.

Nie ulega wątpliwości, że uzasadnienie zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa jest jawne. Zdaniem izby także załączniki do tego uzasadnienia co do zasady są jawne.

Przystępujący, jak słusznie zauważył odwołujący w odwołaniu na stronie 14 w pkt 13, czemu nie zaprzeczył przystępujący, w uzasadnieniu zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa nie odniósł się do spornych umów jako objętych tajemnicą przedsiębiorstwa, a podał, że zastrzeżeniu podlegają konkretne informacje nie zaś całe dokumenty.

Izba zgodziła się z odwołującym, że zamawiający powinien odtajnić umowy o zachowaniu w poufności zawarte z pracownikami z pominięciem danych pracownika, który taką umowę podpisuje czy też innych danych wrażliwych. W pkt I zastrzeżenia informacji przystępujący podał tabelę z wymienionymi dokumentami, a więc pismem z 26 czerwca 2026 r. w odpowiedzi na wezwanie w trybie art. 224 ust. 1 ustawy Pzp i złączników do niego. Nie powołał w tej tabeli załączników do uzasadnienia zastrzeżenia informacji.

Izba zauważa, że odwołujący zarzut 1 sformułował w ten sposób, że oczekiwał rozpoznania sprawy co do zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa w odniesieniu do wszystkich zastrzeżonych informacji i w wyniku tego nieodtajnionych przez zamawiającego dokumentów, a nie w pierwszym rzędzie dokumentu stanowiącego załącznik do uzasadnienia zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa – umów o zachowaniu w poufności zawarte z pracownikami.

Z tego powodu izba niezależnie od stwierdzenia potwierdzenia się zarzutu odnośnie nieuprawnionego braku odtajnienia wspomnianych umów, obowiązana była do rozpoznania także pozostałych zarzutów dotyczących zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa i stwierdzenia wpływu naruszeń na wynik sprawy.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów dotyczących zastrzeganych informacji w ocenie izby odwołujący zaprezentował w odwołaniu własne oczekiwania wobec poprawnego jego zdaniem wzorca zastrzegania informacji, jak zarzuty co do powtarzalności metodologii wyceniania w braku udowodnienia, wypracowania specyficznego modelu organizacyjnego przy zauważeniu, że przystępujący podał czym się on charakteryzuje.

Izba zgodziła się z odwołującym, że wobec zastrzeżenia przez odwołującego informacji a nie dokumentów (na stronie 1 zastrzeżenia informacji: „Zastrzeżeniu podlegają informacje, a nie całe dokumenty.”), każdy przekazany plik powinien zostać przez zamawiającego indywidualnie zweryfikowany i jeśli zamawiający uznałby zastrzeżenie określonych informacji za zasadne, przekazany odwołującemu w ograniczonym zakresie. Izba ustaliła, że przystępujący nie dokonał we wszystkich dokumentach zaczernienia zastrzeganych informacji w załącznikach do wyjaśnień, nie podał powodów tego zaniechania, pozostawiając w istocie ocenę zamawiającemu czy dokumenty w pełnym zakresie treści zawierają informacje zastrzeżone.

Na stronie 2 uzasadnienia zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa przystępujący podał „Zakres informacji objętych ochroną, ich charakter oraz konkretny powód ochrony przedstawiono poniżej. W odniesieniu do załączników zawierających również informacje jawne KBU zastrzega jedynie wskazane dane i przedstawia ich wersje jawne z ograniczonymi wyłączeniami”, na stronie 4 uzasadnienia zastrzeżenia informacji przystępujący odnośnie Załączniki do pisma KBU Sp. z o.o. z dnia 26 czerwca 2026 r. w odpowiedzi na wezwanie w trybie art. 224 ust. 1 PZP, p odał: „ Zakres informacji objętych zastrzeżeniem Oferty, faktury, polisy, promesy, umowy, dokumenty potwierdzające koszty GPS, paliwa, opon, przeglądów, szkoleń, systemów, laptopa, oprogramowania, materiałów eksploatacyjnych, usług podmiotów trzecich oraz inne dowody kosztowe”, w Uzasadnienie ochrony podał: „ Ujawniają konkretne źródła dostaw, ceny, rabaty, warunki współpracy, dane kontrahentów oraz rzeczywiste koszty przyjmowane przez KBU w kalkulacji ceny”.

Jak słusznie zauważył przystępujący w stanowisku w zgłoszeniu przystąpienia odwołujący nie przedstawił argumentacji odnośnie przedstawionych zastrzeżeń informacji w tabeli w piśmie uzasadniającym zastrzeżenie informacji, jak również, że istotne w sprawie jest, czy konkurent może uzyskać korzyść gospodarczą z poznania konkretnej struktury kosztów, sposobu organizacji zasobów i przyjętych założeń operacyjnych, co wykazał przystępujący.

W ocenie izby odwołujący nie udowodnił, że przystępujący nie wykazał spełniania przesłanek zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa.

Choć zamawiający nie przekazał odwołującemu, jak już izba wyżej zauważyła, umów zachowania informacji w poufności, stanowiących załącznik do uzasadnienia zastrzeżenia informacji, to wobec niepotwierdzenia się zarzutu odnośnie niespełnienia przesłanek zastrzeżenia informacji, zarówno zarzut co do nieodtajnienia umów zachowania informacji w poufności, jak i odnośnie niespełnienia przesłanek zastrzeżenia informacji zostały oddalone przez izbę, wspomniany jako pierwszy z powodu braku wpływu na rozstrzygnięcie sprawy (art. 554 ust. 1 pkt 1 ustawy Pzp).

Odnosząc się do zarzutu 2 ewentualnego, dotyczącego rażąco niskiej ceny, w ocenie izby zarzut nie potwierdził się.

Odwołujący zarzucił w odwołaniu, że zamawiający nie był uprawniony do wyboru oferty KBU Sp. z o.o. jako najkorzystniejszej, gdyż zastrzeżona treść wyjaśnień (a tylko taką dysponował w terminie odpowiedzi zamawiający – do dnia 26 czerwca 2026 r.) nie odnosiła się do wszystkich kwestii, o których mowa w wezwaniu, a żądane przez zamawiającego informacje zostały zaczernione i zamawiający 26 czerwca 2026 r. nie dysponował pełną wyjaśnień z ujawnioną treścią, stanowiącą zastrzeżone informacje.

Jak już izba wyżej podniosła w odniesieniu do zarzutu podstawowego, w ocenie izby zamawiający był uprawniony do uwzględnienia w ocenie wyjaśnień tych złożonych 30 czerwca 2026 r., argumentacja w tym zakresie wyżej podana pozostaje aktualna również odnośnie zarzutu 2 odwołania.

Odwołujący zarzucił także nierealność ceny wobec wskazanych kosztów w odrębnym postępowaniu o udzielenie zamówienia, wskazał na koszty przy założeniu 3 pracowników i wykorzystywania 3 pojazdów serwisowych, a łączna wartość ujętych w niej kosztów wynosiła 23 845,87 zł w porównaniu do postępowania w sprawie i deklaracji przystępującego co do zaangażowania 9 pracowników oraz wykorzystywania 5 samochodów, w tym 4 pojazdów spalinowych i 1 pojazdu elektrycznego, koszty powinny wynosić miesięcznie 55 123,76 zł, a rocznie 661 485,06 zł, minimalne koszty eksploatacji pojazdów wynoszą co najmniej 30 476,97 zł. Po doliczeniu kosztów eksploatacji pojazdów w wysokości 30 476,97 zł do wcześniej ustalonej kwoty 661 485,06 zł analizowana część kosztów wynosi co najmniej 691 962,03 zł, co stanowi 44,01% całkowitej ceny oferty KBU Sp. z o.o. wynoszącej 1 572 266,73 zł. (pkt 55 i 56 uzasadnienia odwołania).

Dalej odwołujący zarzucił, że kalkulacja przystępującego nie obejmuje kosztów zastępstw, nadgodzin, urlopów i ewentualnych zwolnień chorobowych, przedstawił dalsze własne wyliczenia kosztów w określonych obszarach zamówienia.

W ocenie izby odwołujący nie udowodnił, że przystępujący nie obalił domniemania rażąco niskiej ceny jego oferty.

Zaznaczenia wymaga, że odwrócony ciężar dowodowy przy rażąco niskiej cenie nie oznacza, że odwołujący może poprzestać na zakwestionowaniu danej pozycji cenowej bez powołania twierdzeń i dowodów, które świadczyłyby o faktycznym zaniżeniu ceny.

Okoliczność oferowania w podobnych pozycjach odmiennych cen w postępowaniu z 2024 roku nie ukazuje jakie są rzeczywiście koszty realizacji prac, chociażby dlatego, że wykonawcy różnie alokują koszty ogólne wykonania różnych zamówień, w tym koszty zastępstw (pkt 79 zgłoszenia przystąpienia). Odwołujący nie powołał się na podobieństwo przedmiotu zamówienia, natomiast przystępujący w stanowisku przy zgłoszeniu przystąpienia wskazał na różnice postępowania w 2024 i obecnym (pkt 74, 84, 86 zgłoszenia przystąpienia).

Izba wzięła także pod uwagę, że zamawiający nie stwierdził przesłanki do wezwania do wyjaśnień z art. 224 ust. 2 ustawy Pzp, a powodem zwrócenia się o wyjaśnienia co nie było sporne, było pismo odwołującego ze wskazaniem jego wątpliwości co do ceny oferty przystępującego. Izba także wzięła pod uwagę oświadczenie przystępującego na rozprawie, któremu nie zaprzeczył odwołujący, że przystępujący podał cenę realizacji zamówienia wyższą niż dotychczasowa cena realizacji podobnego zamówienia o większym stopniu skomplikowania, zamawiający rok do roku prowadzi postępowania o udzielenie zamówienia w podobnym przedmiocie zamówienia i podana metodologia wyliczenia ceny nie jest abstrakcyjna.

Izba zauważa, że celem badania rażąco niskiej ceny jest uzyskanie pewności, że wykonawca zrealizuje z powodzeniem zamówienie za cenę wskazaną w ofercie, przy czym odrzuceniu podlega oferta, która zawiera rażąco niską cenę lub koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia, stąd zasadnicze znaczenie ma to, czy kwestionowana pozycja cenowa jest na tyle istotna, że jej zaniżenie wpłynie na całkowitą cenę oferty w sposób uniemożliwiający wykonanie zamówienia bez straty po stronie wykonawcy.

Odwołujący nie wykazał faktycznego zaniżenia ceny, bądź istotnego wpływu danych pozycji cenowych na wykonanie zamówienia jako całości.

Odwołujący przedstawił szereg szczegółowych kalkulacji własnych, jednak nie udowodnił, że przystępujący winien był zgodnie z daną treścią wezwania do wyjaśnień przedstawić w określony sposób, przedstawiony przez odwołującego wyjaśnienia.

Izba zgodziła się z przystępującym co do tego, że odwołujący nie udowodnił, że złożone wyjaśnienia i dowody, oceniane łącznie, nie umożliwiały zamawiającemu zrozumienie sposobu skalkulowania ceny i ocenę możliwości wykonania zamówienia.

Izba ustaliła, że przystępujący w wyjaśnieniach kalkulacji ceny z 26 sierpnia 2026 r. podał w pkt 11 Zysk Wykonawcy - podsumowanie.

Odnosząc się do zarzutu 3 jako wynikowego zarzutów pozostałych, w sytuacji oddalenia zarzutu 1 i 2 również zarzut 3 podlegał oddaleniu, co zdaniem izby nie wymaga szerszego uzasadnienia.

Izba związana jest przy orzekaniu zarzutami odwołania, przez co rozumie się także przytoczone fakty w odwołaniu i nie orzeka w zakresie wykraczającym poza te zarzuty (art. 555 ustawy Pzp).

W tym stanie rzeczy, izba oddaliła odwołanie na podstawie art. 553 ustawy Pzp .

Koszty postępowania

O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 557, art. 574 i art. 575 ustawy Pzp oraz w oparciu o przepisy § 5 pkt 1 i 2 lit. b oraz § 8 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz. U. poz. 2437), stosownie do wyniku postępowania, obciążając kosztami postępowania odwołującego.

Izba zasądziła od odwołującego na rzecz przystępującego kwotę, stanowiącą uzasadnione koszty uczestnika postępowania odwoławczego wnoszącego sprzeciw na uwzględnienie odwołania przez zamawiającego, ponieważ przystępujący wniósł o zasądzenie kosztów i złożył fakturę.

Biorąc pod uwagę powyższe orzeczono jak w sentencji.