Postanowienie KIO 2563/25 z 29 lipca 2025 r.

Uzasadnienie

Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo Opole z siedzibą w Opolu (dalej „zamawiający”) prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego, w trybie w trybie przetargu nieograniczonego , na podstawie przepisów ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1320 ze zm.) - dalej „ustawa Pzp”, którego przedmiotem jest wykonywanie usług z zakresu gospodarki leśnej na terenie Nadleśnictwa Opole w latach 2025-2027, numer referencyjny: Z.270.3.2024. - dalej „postępowanie” lub „zamówienie”. Zamówienie zostało podzielone na pakiety; przedmiotem odwołania są czynności zamawiającego wykonane w pakiecie 2.

Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 25 października 2024 r., numer ogłoszenia: OJ S 209/2024 - 651132 - 2024.

W dniu 12 czerwca 2025 r. zamawiający poinformował wykonawców wspólnie ubiegających się o zamówienie: "KLON" Zakład Usług Leśnych Z.K., Usługi Transportowe M.K., Z.P.H.U ‘’PINUS’’ S.C. D. Sitkowska, S. Pawłowski, Usługi Leśne M.J. z siedzibą lidera w Otyniu (dalej „odwołujący” lub „Konsorcjum KLON”) o wykluczeniu z postępowania oraz odrzuceniu złożonej przez niego oferty.

Konsorcjum KLON w dniu 23 czerwca 2025 r. wniosło odwołanie na powyższe czynności zamawiającego, zarzucając zamawiającemu:

1) naruszenie art. 109 ust. 1 pkt 5 i pkt 7 w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 2a ustawy Pzp poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie i wykluczenie Konsorcjum KLON pomimo, że wykonawca nie podlega wykluczeniu na podstawie art. 109 ust. 1 pkt 5 i pkt 7 w zw. z art. 111 pkt 4 ustawy Pzp jako wykonawca który złożył oświadczenia z art. 125 ust. 1 ustawy Pzp zgodne z prawdą, bowiem wskazywane przez zamawiającego informacje nie mogą zostać uznane za wypełniające przesłanki wskazane w art. 109 ust. 1 pkt 5 lub pkt 7 ustawy Pzp, zaś jego oferta nie może zostać odrzucona;

2) zaniechanie wezwania Konsorcjum KLON, zgodnie z wytycznymi zawartymi w orzeczeniu o sygn. akt KIO 119/25 do złożenia wyjaśnień w zakresie przedstawionego oświadczenia składanego na podstawie art. 125 ust. 1 ustawy Pzp na formularzu JEDZ w trybie art. 128 ust. 4 ustawy Pzp, w szczególności w zakresie możliwości zainicjowania ewentualnej procedury samooczyszczenia w trybie art. 110 ust. 2 oraz ust. 3 ustawy Pzp;

3) naruszenie art. 109 ust. 8 i ust. 10 w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 2a ustawy Pzp poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie i wykluczenie Konsorcjum KLON pomimo, że wykonawca nie podlega wykluczeniu bowiem nie zataił w składanych oświadczeniach żadnych informacji, zaś ewentualne nie wymienienie w oświadczeniach wszystkich kar umownych nie stanowi o: zatajeniu tych okoliczności przed zamawiającym i podleganiu z tego tytułu dyspozycji prawnej z art. 109 ust. 1 pkt 8 czy też pkt 10 ustawy Pzp;

4) naruszenie art. 239 ust. 1 ustawy Pzp poprzez niedokonanie wyboru oferty odwołującego, która jest ofertą ważną (najkorzystniejszą zgodnie z określonymi w postępowaniu kryteriami oceny oferty) bowiem nie podlega odrzuceniu na podstawie żadnej z przesłanek art. 226 ustawy Pzp w zakresie pakietu nr 2.

Wobec postawionych zarzutów odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania oraz nakazanie zamawiającemu: dokonania ponownego badania i oceny ofert, w tym unieważnienia czynności wyboru oferty najkorzystniejszej w zakresie pakietu nr 2; powtórzenia oceny ofert, wskutek którego w zakresie pakietu nr 2 Konsorcjum KLON nie zostanie wykluczone i zostanie wybrane w postępowaniu, gdyż złożyło najkorzystniejszą ofertę na podstawie określonych w postepowaniu kryteriów oceny ofert.

Zamawiający wezwał wykonawców do zgłoszenia przystąpienia do postępowania odwoławczego, w terminie 3 dni od dnia otrzymania kopii odwołania. We wskazanym terminie do postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego przystąpili wykonawcy wspólnie ubiegający się o zamówienie: S.M. ZUL "LARIX", J.G. FARMER, PPHU „LASPOL” M.P., J.G. Zakład Usług Leśnych, Zakład Usług Leśnych „KNIEJA” T.M., Zakład Usług Leśnych „ZUL” K.K., P.K. Zakład Usług Leśnych "FAGUS", Z.K. FIRMA TRANSPORTOWO HANDLOWO USŁUGOWA "DRWALPOL", Przedsiębiorstwo Usługowo-Handlowe R.D., K.B. Zakład Usług Leśnych, Przedsiębiorstwo Produkcyjno Usługowo Handlowe LASTECH A.G., Agro-Las M.P., Usługi Leśne „DRWAL” M.K., Ekonatura T.P., FAKTOR M.C. z siedzibą lidera w Ozimku (dalej „przystępujący” lub „Konsorcjum LARIX”).

Po rozpoznaniu sprawy z udziałem stron i uczestnika postępowania, na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i zważyła, co następuje:

Ustalenia Izby

Izba ustaliła, że zaistniała przesłanka do odrzucenia odwołania w oparciu o art. 528 pkt 5 ustawy Pzp. Zgodnie z tym przepisem Izba odrzuca odwołanie, jeżeli stwierdzi, że dotyczy czynności, którą zamawiający wykonał zgodnie z treścią wyroku Izby lub sądu lub, w przypadku uwzględnienia zarzutów przedstawionych w odwołaniu, którą wykonał zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu.

Na podstawie akt sprawy o sygn. akt KIO 1842/25 ustalono, że w ramach niniejszego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego toczyło się uprzednio postępowanie odwoławcze, wywołane wniesieniem w dniu 10 maja 2025 r. odwołania przez przystępującego w tym postępowaniu. Obecny przystępujący, a wtedy odwołujący, zarzucił zamawiającemu naruszenie:

1) art. 109 ust. 1 pkt 5 oraz art. 109 ust. 1 pkt 7 ustawy Pzp poprzez ich niezastosowanie i nie podjęcie czynności wykluczenia z postępowania wykonawcy Konsorcjum Klon, podczas gdy wykonawca ten spełnia przesłanki wskazane w ww. regulacji ustawowej;

2) art. 109 ust. 1 pkt 8 oraz art. 109 ust. 1 pkt. 10 ustawy Pzp poprzez ich niezastosowanie i nie podjęcie czynności wykluczenia z postępowania wykonawcy Konsorcjum Klon, podczas gdy wykonawca ten spełnia przesłanki wskazane w ww. regulacji ustawowej;

3) art. 226 ust. 1 pkt 2a ustawy Pzp poprzez zaniechanie odrzucenia oferty złożonej przez Konsorcjum Klon i dokonanie wyboru jako najkorzystniejszej oferty tego wykonawcy, podczas gdy oferta ta została złożona przez wykonawcę podlegającego wykluczeniu z postępowania w oparciu o przepisy ustawy Pzp: art. 109 ust. 1 pkt 5, art. 109 ust. 1 pkt 7, art. 109 ust. 1 pkt 8 oraz art. 109 ust. 1 pkt 10 ustawy Pzp;

4) art. 16 ustawy Pzp w zw. z art. 17 ust. 2 ustawy Pzp poprzez zaniechanie rzeczywistego powtórzenia czynności badania i oceny ofert oraz zaniechanie całościowej oceny zebranych w sprawie dokumentów, co doprowadziło do wyboru oferty wykonawcy podlegającego wykluczeniu z postępowania w oparciu o przepisy ustawy Pzp: art. 109 ust. 1 pkt 5, art. 109 ust. 1 pkt 7, art. 109 ust. 1 pkt 8 oraz art. 109 ust. 1 pkt 10 ustawy Pzp.

Uprzedni odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania i nakazanie zamawiającemu:

1) unieważnienia czynności wyboru najkorzystniejszej oferty w pakiecie nr 2;

2) wykluczenia z postępowania wykonawcy Konsorcjum Klon i odrzucenia oferty tego wykonawcy;

3) ponownego badania i oceny ofert oraz ponownego wyboru oferty najkorzystniejszej.

Na podstawie akt sprawy odwoławczej o sygn. akt KIO 1842/25 ustalono także, że żaden wykonawca nie przystąpił skutecznie do ww. postępowania odwoławczego (w postanowieniu z dnia 5 czerwca 2025 r. Izba stwierdziła: „W ustawowym terminie żaden wykonawca nie zgłosił skutecznie przystąpienia do postępowania odwoławczego.”). Z kolei z treści protokołu z posiedzenia w tej sprawie wynika, że:

1) Konsorcjum KLON przekazując zgłoszenie przystąpienia do postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego, przekazując informację o przystąpieniu pełnomocnikowi odwołującego popełnili błąd w adresie mailowym, co przyznało Konsorcjum KLON na posiedzeniu (wzmianka w protokole na str. 3 - 00:24:46);

2) Izba w konsekwencji stwierdziła, że Konsorcjum KLON nie stało się uczestnikiem postępowania (wzmianka w protokole na str. 3 - 00:26:20).

W konsekwencji Izba postanowieniem z 5 czerwca 2025 r., sygn. akt KIO 1842/25 umorzyła postępowanie odwoławcze, zgodnie z art. 522 ust. 1 ustawy Pzp, który stanowi, że: W przypadku uwzględnienia przez zamawiającego w całości zarzutów przedstawionych w odwołaniu, Izba może umorzyć postępowanie odwoławcze na posiedzeniu niejawnym bez obecności stron oraz uczestników postępowania odwoławczego, którzy przystąpili do postępowania po stronie wykonawcy, pod warunkiem że w postępowaniu odwoławczym po stronie zamawiającego nie przystąpił w terminie żaden wykonawca. W takim przypadku zamawiający wykonuje, powtarza lub unieważnia czynności w postępowaniu o udzielenie zamówienia, zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu.

Jednocześnie z akt sprawy wynika, że zamawiający powtórzył czynności, zgodnie z żądaniami odwołania wniesionego przez obecnego przystępującego, w odniesieniu do pakietu nr 2 (powyższe wynika z pisma zamawiającego z dnia 11 czerwca 2025 r. informującego o unieważnieniu czynności wyboru oferty najkorzystniejszej oraz pisma z dnia 12 czerwca 2025 r. dotyczącego wykluczenia wykonawcy Konsorcjum Klon oraz odrzucenia jego oferty i ponownego wyboru najkorzystniejszej oferty w pakiecie nr 2).

Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia, należy stwierdzić, że odwołanie w niniejszej sprawie podlega odrzuceniu na podstawie art. 528 pkt 5 ustawy Pzp, zgodnie z którym Izba odrzuca odwołanie, jeżeli stwierdzi, że odwołanie dotyczy czynności, którą zamawiający wykonał zgodnie z treścią wyroku Izby lub sądu lub, w przypadku uwzględnienia zarzutów przedstawionych w odwołaniu, którą wykonał zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu. Podkreślić należy, że zgodnie z art. 527 ustawy Pzp, na czynność zamawiającego wykonaną zgodnie z treścią wyroku Izby lub sądu, albo, w przypadku uwzględnienia zarzutów przedstawionych w odwołaniu, którą wykonał zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu, odwołującemu oraz wykonawcy wezwanemu zgodnie z art. 524 nie przysługują środki ochrony prawnej.

Normy przywołanych wyżej przepisów obejmują czynności wykonane przez zamawiającego w przypadku uwzględnienia zarzutów przedstawionych w poprzednim odwołaniu, które wykonał zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu. Jeżeli kwestionowana czynność zamawiającego stanowi wykonanie żądań, które zostały zawarte w uprzednio uwzględnionym odwołaniu, uczestnik poprzedniego postępowania odwoławczego, który nie wniósł sprzeciwu wobec uwzględnienia takiego odwołania lub tak jak w niniejszej sprawie, nie przystąpił skutecznie do postępowania odwoławczego, nie może jej już zakwestionować przed Izbą.

Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie we wcześniejszych postanowieniach, w których Krajowa Izba Odwoławcza odrzucała odwołania, wniesione w tożsamych okolicznościach.

Tak np. w Postanowieniu z dnia 11 kwietnia 2022 r., sygn. akt KIO 805/22 Izba, odrzucając wniesione w tej sprawie odwołanie, zauważyła: „Odwołanie podlega odrzuceniu na podstawie art. 528 pkt 5 ustawy pzp wobec zaistnienia przesłanki odrzucenia przewidzianej w tym przepisie. Złożone odwołanie dotyczy czynności, którą zamawiający wykonał zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu rozpatrywanym w sprawie sygn. akt KIO 377/22 po uprzednim uwzględnieniu zarzutów odwołania. Żądaniem odwołania było nakazanie odrzucenia oferty obecnego odwołującego jako zawierającej rażąco niską cenę. Wniesione w niniejszej sprawie odwołanie dotyczy czynności, którą zamawiający wykonał wobec uwzględnienia zarzutów przedstawionych w odwołaniu, którą wykonał zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu. Norma przywołanego wyżej przepisu ustawy obejmują czynności wykonane przez zamawiającego zgodnie z oświadczeniem o uwzględnieniu zarzutów, aby uniemożliwić wystąpienie w obrocie sytuacji ponownego orzekania w tej samej instancji o tym samym. Przepis ten koresponduje z art. 527 Pzp, zgodnie z którym na czynność zamawiającego wykonaną zgodnie z treścią wyroku Izby lub sądu, albo w przypadku uwzględnienia zarzutów przedstawionych w odwołaniu, którą zamawiający wykonał zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu, odwołującemu oraz wykonawcy wezwanemu zgodnie z art. 524 Pzp nie przysługują środki ochrony prawnej”.

Podobną decyzję Izba podjęła wydając postanowienie w dniu 24 maja 2024 r., w sprawie o sygn. akt KIO 1622/24: „Zamawiający w toku postępowania odwoławczego o sygn. akt KIO 1237/242 uwzględnił w całości zarzuty przedstawione w odwołaniu Lyreco Polska S.A. Ponadto, pismem z 18 kwietnia 2024 r. Zamawiający poinformował, że informacja o wniesieniu odwołania oraz treść odwołania i wezwanie do przystąpienia, zostały przekazane wykonawcom 11 kwietnia 2024 r. Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła, że w terminie określonym w art. 525 ust. 1 ustawy Pzp żaden wykonawca nie zgłosił przystąpienia do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego i postanowieniem z 19 kwietnia 2024 r. umorzyła postępowania odwoławcze. Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że odwołanie podlega odrzuceniu, dotyczy bowiem czynności, którą Zamawiający wykonał zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu, którego zarzuty w całości uwzględnił. Zamawiający, odrzucając ofertę Odwołującego w dniu 2 maja 2024 r. wyraźnie wskazał, że odrzucenie to jest skutkiem uwzględnienia zarzutów odwołania wykonawcy Lyreco Polska S.A.”. Izba odniosła się także do argumentacji podnoszonej przez odwołującego w tej sprawie, który zwracał uwagę, że nie był uczestnikiem toczącego się wcześniej postępowania, wskazując: „Za całkowicie błędną należy uznać argumentację Odwołującego, który podniósł, że ponieważ nie był uczestnikiem postępowania odwoławczego zainicjowanego wniesieniem odwołania z 10 kwietnia 2024 r. (sygn. akt KIO 1237/24), mógł nie znać stawianych w tym postępowaniu zarzutów, a zakończenie postępowania wydaniem w dniu 19 kwietnia 2024 r. postanowienia o umorzeniu postępowania odwoławczego nie świadczy o trafności podnoszonych w odwołaniu zarzutów. Po pierwsze, jak wynika z informacji przekazanej przez Zamawiającego, kopia odwołania z 10 kwietnia 2024 r. wraz z wezwaniem do udziału w postępowaniu odwoławczym, została przekazana wykonawcom biorącym udział w postępowaniu, w tym Odwołującemu, w dniu 11 kwietnia 2024 r., na dowód czego Zamawiający przedstawił wydruk z rejestru korespondencji na platformie zakupowej. Niezrozumiała jest zatem argumentacja dotycząca nieznajomości podniesionych w tym odwołaniu zarzutów. Po drugie, ustawa Pzp w art. 527 jednoznacznie przesądza, że na czynność zamawiającego wykonaną zgodnie z treścią wyroku Izby lub sądu, albo, w przypadku uwzględnienia zarzutów przedstawionych w odwołaniu, którą wykonał zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu, odwołującemu oraz wykonawcy wezwanemu zgodnie z nie przysługują środki ochrony prawnej. Tym samym wykonawca, którego interesu dotyczy postępowanie odwoławcze, powinien wziąć w nim udział, zapewniając sobie możliwość wpływu na przebieg i wynik tego postępowania (w przypadku uwzględnienia przez Zamawiającego zarzutów odwołania - poprzez wniesienie sprzeciwu wobec tego uwzględnienia), pod rygorem utraty możliwości korzystania ze środków ochrony prawnej co do czynności zgodnych z żądaniami odwołania. Skoro więc Odwołujący, będąc wezwany do udziału w postępowaniu odwoławczym, nie zdecydował się na zgłoszenie przystąpienia do postępowania wywołanego odwołaniem wykonawcy Lyreco Polska S.A., to pozbawił się możliwości kwestionowania czynności, które Zamawiający - w konsekwencji uwzględnienia w całości zarzutów przedstawionych w tym odwołaniu - wykonał zgodnie z żądaniami odwołania. Odwołanie wniesione wobec takich czynności podlega odrzuceniu, stosownie do art. 528 pkt 5 ustawy Pzp”.

W konsekwencji skład orzekający stwierdził, że odwołanie wniesione w obecnie rozpatrywanej sprawie podlega odrzuceniu, gdyż dotyczy czynności, które zostały dokonane przez zamawiającego jako bezpośredni skutek uwzględnienia wcześniejszego odwołania obecnego przystępującego (sprawa o sygn. akt KIO 1842/25). W świetle cytowanego przepisu art. 527 ustawy Pzp na takie czynności nie przysługują środki ochrony prawnej.

Należy podkreślić, że jeżeli obecny odwołujący nie zgadzał się z zarzutami podniesionymi w odwołaniu wniesionym w sprawie o sygn. akt KIO 1842/25, to powinien był skutecznie przystąpić do tego postępowania odwoławczego i wnieść sprzeciw wobec uwzględnienia zarzutów odwołania przez zamawiającego, czego nie uczynił. Bez znaczenia jest w tym zakresie, że odwołujący miał zamiar przystąpić do poprzednio toczącego się postępowania, a jedynie „wystąpił błąd” w adresie mailowym odwołującego, który nie został powiadomiony o zgłoszonym przystąpieniu. Przystąpienie okazało się wobec powyższego nieskuteczne wyłącznie w efekcie zaniedbań ze strony odwołującego.

Także argumentacja odwołującego w zakresie, w jakim na posiedzeniu wskazywał na nierówne traktowanie wykonawców w postępowaniu przez zamawiającego, jak też przez Izbę - w żaden sposób nie mogła wpłynąć na decyzję składu orzekającego w tej sprawie. Izba przypomina, że kieruje się wyłącznie treścią przepisów ustawy Pzp, a te w art. 527 ustawy Pzp jednoznacznie przesadzają, że na czynności, które zostały dokonane przez zamawiającego jako bezpośredni skutek uwzględnienia wcześniejszego odwołania - odwołanie nie przysługuje. Skutkiem tego jest odrzucenie odwołania w niniejszej sprawie.

Koszty postępowania

O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono stosownie do przepisu § 8 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz. U. z 2020 r. poz. 2437), który stanowi, że w przypadku odrzucenia odwołania przez Izbę koszty ponosi odwołujący.